چالش ‎ها و موانع ‌کارکردهای فرهنگی - تربیتی مدارس براساس تجارب زیستۀ مدیران مدارس در چهار دهۀ بعد از انقلاب اسلامی ایران

هدف از پژوهش حاضر، شناسایی چالش ‎ها و کژکارکردهای فرهنگی- تربیتی مدرسه براساس تجارب زیستۀ‌ مدیران‌ مدارس در چهار دهۀ ‌بعداز انقلاب ‌اسلامی ‌ایران (1358-1398) بوده است. پژوهش پیشِ‌روی، کیفی و ازنوع پدیدارشناسی تفسیری است و برای انجام‌ دادن آن از ابزار مصاحبۀ نیمه ‌ساختاریافته استفاده شد. جامعۀ مطالعاتی تحقیق، شامل مدیران مدارس دخترانه و پسرانه‎ از طبقات فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی مختلف از مناطق22گانۀ تهران بود و نمونه ها به‌صورت هدفمند تا رسیدن به اشباع مقوله ای انتخاب شد. اطلاعات براساس رویکرد تحلیلی و تفسیری دیکلمن درسطح کدهای باز، مولفه‌ها و تم‎های مضمونی تحلیل شد. یافته ها در بخش چالش‎ها و موانع کارکردها شامل ‌دَه مولفۀ مالی، مذهبی و اخلاقی، فرهنگ‌پذیری و پرورشی، انگیزشی، رسانه ای، اجرایی- محتوایی، مدیریتی، شناختی، سخت افزاری و نرم ساختاری بوده است؛ همچنین هشت مولفۀ مضمونی با تقسیم‌بندی کژکارکردهای مشترک، شامل انواع اجتماعی، مذهبی و اخلاقی، هویت فرهنگی، اقتصادی و ساختاری، و کژکارکردهای اختصاصی تحت عناوین‌ شناختی، شخصی و شخصیتی، و هدایت تحصیلی شناسایی شد. یافته‌های مقاله، بیانگر آن است که روند چالش‎ها، موانع و کژکارکردهای فرهنگی- تربیتی مدارس طی چهاردهۀ موردنظر، عرصه‌ای وسیع از فعالیت ها و برنامه های فرهنگی- تربیتی مدرسه را تحت‌الشعاع قرار می‌دهد و برای مواجهه وحل‌آن‌ها هوشیاری رهبران تربیتی و برنامه ریزی راهبردی در هریک از موارد ضرورت دارد.