اثربخشی برنامه مداخله‌ای آموزش تاب‌آوری بر کیفیت زندگی مادران کودکان مبتلا به دیابت نوع یک

مقدمه: دیابت یک بیماری مزمن است که می‌تواند از دوره کودکی بروز کند. والدین مسئولیت اصلی مراقبت از بیمار را برعهده دارند، اما اغلب این بار مسئولیت بر دوش مادران است. لذا مطالعه حاضر با هدف تعیین تاثیر آموزش تاب آوری بر کیفیت زندگی مادران کودکان مبتلا به دیابت نوع یک انجام شد.روش: در این مطالعه کارآزمایی بالینی، 60 مادر دارای کودک مبتلا به دیابت نوع یک مراجعه‌کننده به کلینیک دیابت طالقانی و کلینیک‌های خصوصی و تامین اجتماعی شهرستان گنبدکاووس و گرگان در سال 1401 به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه 30 نفری مداخله و کنترل قرار گرفتند. ابزار گردآوری داده‌ها پرسشنامه کیفیت زندگی (sf-36) بودکه در دو مرحله پیش‌آزمون و پس‌آزمون تکمیل شد. مداخله (از کتاب تقویت تاب‌آوری خانواده والش، ترجمه دهقانی) درگروه‌های 5 نفره به مدت 9  جلسه 90 دقیقه‌ای طی دو ماه در گروه مداخله انجام شد. در گروه کنترل هیچ مداخله‌ای انجام نشد. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار spss نسخه 24 و آمار توصیفی و استنباطی در سطح معنی‌داری 0.05>p مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.نتایج : نتایج نشان داد، میانگین سن مادران کودکان مبتلا به دیابت نوع یک در گروه مداخله 4.58 ± 33.96 و در گروه کنترل 6.22 ±33.61 بوده است، که از نظر آماری اختلاف معناداری بین دو گروه مشاهده نگردید (37.0=p). میانگین کیفیت زندگی مادران کودکان مبتلا به دیابت قبل از مداخله در گروه مداخله 77.26±87.65و کنترل02.17±32.70بود که بعد از مداخله به ترتیب 88.18±85.69و 08.19±11.66شد. نتایج آزمون کوواریانس بین دو گروه مداخله و کنترل اختلاف معنی داری را نشان داد، طوری که 31درصد تغییرات کیفیت زندگی در ارتباط با برنامه آموزش تاب‌آوری بود (01.0>p).نتیجه‌گیری: طبق نتایج مطالعه حاضر بعد از انجام مداخله میانگین نمره کیفیت زندگی در مادران دارای کودک مبتلا به دیابت نوع یک افزایش یافت، درصورتی‌که در گروه کنترل این نمره کاهش یافته است. بنابراین با آموزش‌های تاب‌آوری میتوان کیفیت زندگی مادران کودکان مبتلا به دیابت نوع یک را بهبود بخشید. لذا پیشنهاد می‌شود با برگزاری کلاس‌های توانمندسازی خانواده محور، ضمن آموزش تاب‌آوری و بهبود کیفیت زندگی، در جهت رفع مشکلات والدین کودکان مبتلا به دیابت نوع یک کمک نمود.

the effectiveness of the resilience training intervention program on the quality of life of mothers of children with diabetes type 1

introduction: diabetes is a chronic disease that can appear in childhood. parents bear the primary responsibility for patient care, but often this burden falls on mothers. therefore, the present study was conducted with the aim of determining the impact of resilience training on the quality of life of mothers of children with diabetes type 1.methods: in this clinical trial study, 60 mothers with children with diabetes referring to taleghani diabetes clinic and private and social security clinics of gonbadkavus and gorgan cities in 2022 were selected by available sampling method and randomly divided into two intervention and control groups of 30 people. they got. the tool for data collection was the quality of life questionnaire (sf-36) which was completed in two stages: pre-test and post-test. the intervention was conducted in groups of 5 people for 9 sessions of 90 minutes during 2 months in the intervention group. no intervention was performed in the control group. the data was analyzed using spss-24 software and descriptive and inferential statistics at a significance level of p<0.05.results: according to the results of this study, the average age of mothers of children with diabetes type 1 in the intervention group was 96.33 ± 58.4 and in the control group was 61.33 ± 22.6, and statistically no significant difference was observed between the two groups (p= 0/37). the average quality of life of mothers of children with diabetes before the intervention in the intervention group was 65.87±26.77 and in the control group was 70.32±17.02, and after the intervention it was 69.85±18.88 and 66.11±19.08, respectively. the results of the covariance test showed a significant difference between the intervention and control groups so 31% of the changes in the quality of life were related to the resilience training program (p<0.01).conclusions: according to the results of the present study, after the intervention, the average quality of life score in mothers with children with type 1 diabetes increased, while in the control group, this score decreased. therefore, the quality of life of mothers of children with type 1 diabetes can be improved with resilience training. therefore, it is suggested to help solve the problems of parents of children with type 1 diabetes by holding family-oriented empowerment classes, while teaching resilience and improving quality of life.