شیخ اشراق و خلق عالمی با عنوان مثال منفصل

شیخ شهاب‌الدّین سهروردی، فیلسوف قرن ششم، فلسفه پیش از خود را نقد کرد و اندیشه نو در انداخت. او حکمت اشراقی را پدید آورد که هم به لحاظ مبانی و هم به لحاظ نتایج با فلسفه سینوی تفاوت دارد. وی افزون به ایندست از نوآوری‌های کلان، ابداعات مسئله‌محورانه نیز دارد؛ از جمله آنها نفی دیدگاه مشّائی درباره خیال و متخیّله و سپس خلق عالم جدیدی با نام عالم مثال است. این عالم که تحت تعلیمات نوافلاطونی است به این هدف شکل می‌گیرد که بتواند هم از معضلات پیشآمده برای مشائیان در قلمرو صُور خیالی وارهد و هم بتواند به مسائل کلامی مطرح از جانب دین پاسخ گوید. این جستار برآن است با روش تحلیلی - تبیینی دیدگاه شیخ اشراق را مبتنی بر آثار او بررسی کند، مواضع تقابل او با مشائیان را در مسئله خیال‌شناسی مشخص سازد و نهایتاً مسئله نوپدید عالم مثال و جوانب آن را بیان نماید.

suhrawardī and the creation of an independent intermediate world

shaykh shihāb al-dīn suhrawardī, 6th century ah philosopher, critiqued preceding philosophy and pioneered novel ideas. he founded illuminationism, which diverges from the peripatetic school of ibn sīnā in both its foundations and conclusions. beyond these large-scale innovations, he introduced problem-driven innovations as well. these include the rejection of the peripatetic view of imagination, thereby positing a new realm, namely “the intermediate world” (‘alam al-mithāl). grounded in neoplatonic teachings, this realm tries to resolve dilemmas faced by the peripatetics regarding imaginal forms and also seeks to address theological questions raised by religion. through an analytic-explanatory method, this study examines suhrawardī’s views based on his own works and outlines his critiques of the peripatetics on the issue of imagination. ultimately, it elucidates the novel issue of the intermediate world and the matters related to it.