تاثیرخصوصیات خاک بر محتوای فنل، فلاونویید کل و عملکرد آنتی اکسیدانی میوه گونه کور(capparis spinosa l.) در زیست ‌‌‌بوم‌‌های ‌‌مرتعی شمال آذربایجان ‌‌غربی

هدف از انجام این پژوهش مشخص کردن مهم ترین عوامل خاکی موثر بر مواد موثر گونه کور(capparis spinosa l.) است. برای این منظور ابتدا پنج رویشگاه اصلی کور در زیست بوم های شمالی استان آذربایجان غربی شناسایی شد و سپس در نقاط معرف هر رویشگاه نمونه برداری صورت گرفت. نمونه برداری از پوشش‌‌گیاهی به‌‌روش تصادفی سیستماتیک در داخل 40 پلات دو در دو متر (چهار مترمربعی) که با فاصله 20 متر از همدیگر در امتداد چهار ترانسکت 200 متری انجام شد. به‌‌منظور جمع‌‌آوری داده‌‌های خاک، در امتداد ترانسکت یک نمونه خاک با سه تکرار از افق‌‌ سطحی، (معمولا 30-0 سانتی‌‌متر) برداشت شد. متغیرهای هدایت ‌‌الکتریکی، اسیدیته، درصد آهک، درصد کربن ‌‌آلی، درصد رس، درصد سیلت، درصد شن، وزن مخصوص‌‌ظاهری، ماده‌ ‌آلی و عناصر معدنی (ازت، فسفر، پتاسیم، منیزیم، کلسیم،کربنات کلسیم)، در آزمایشگاه اندازه‌‌گیری شد. نمونه های گیاهی بعد از خشک شدن در سایه برای اندازه گیری محتوای فنل، فلاونوئید کل و عملکرد آنتی اکسیدانی به آزمایشگاه منتقل شدند. نتایج نشان داد که رویشگاه های مورد مطالعه از لحاظ محتوای فنل کل، فلاونوئید و عملکرد آنتی اکسیدانی اختلاف معنی داری دارند. براساس نتایج، مهم ترین عامل خاکی موثر بر محتوای فنل کل، فلاونوئید و عملکرد آنتی اکسیدانی گونه کور به ترتیب اسیدیته(0.8847)، کلسیم(0.7361-)، کربنات کلسیم(0.6052)، درصد رس(0.5185-) و درصد شن(0.6441) است. به عبارتی برطبق نتایج این پژوهش، میانگین محتوای فنل کل، فلاونوئید و عملکرد آنتی اکسیدانی در رویشگاهایی که خاک دارای آهک بیشتر، شوری کمتر و بافت سبک روند افزایشی دارد.

the effect of soil properties on the content of phenol, total flavonoid, and antioxidant performance of capparis spinosa l. in the rangeland ecosystems of the north of west azerbaijan

the purpose of this research was to determine the most important soil factors affecting the active ingredients of capparis spinosa l. for this purpose, five main habitats were identified in the northern rangelands of west azerbaijan province, and sampling was conducted at representative points within each habitat. vegetation sampling was performed using a systematic random method in 40 plots of 2 × 2 meters (4 m²), spaced 20 meters apart along four 200-meter transects. to collect soil data, each transect was divided into three sections (initial, middle, and end), and soil samples were taken from the surface horizon (0–30 cm) with three replications. variables such as electrical conductivity, ph, lime percentage, organic carbon percentage, clay percentage, silt percentage, sand percentage, bulk density, organic matter, and mineral elements (nitrogen, phosphorus, potassium, magnesium, calcium, and calcium carbonate) were measured in the laboratory. after shade drying, the plant samples were transferred to the laboratory to measure phenol content, total flavonoids, and antioxidant activity. the results showed significant differences among the studied habitats in terms of total phenol content, flavonoid content, and antioxidant activity. the most important soil factors affecting the total phenol, flavonoid, and antioxidant performance of capparis spinosa were ph (0.8847), calcium (-0.7361), calcium carbonate (0.6052), clay percentage (0.5185), and sand percentage (0.6441). therefore, considering the adaptability of capparis spinosa to such habitat conditions, its relatively favorable density, and fruit production, it is suggested that preserving, restoring, and developing this species in rangelands and agricultural fields, as well as its domestication, can enhance pasture productivity, increase rangeland users' income, and boost the gross production of natural fields.