پهنه‌بندی حرکت توده‌ای در حوزه آبخیز چم‌گردلان ایلام و بررسی عوامل موثر در وقوع آن‌

 با توجه به این که در حوزه آبخیز چم گردلان شکل های مختلف حرکات توده ای به ویژه در مسیر راه های ارتباطی، اراضی زراعی و مسکونی وجود دارد، ضرورت ایجاد نقشه های پهنه بندی برای آن ها و نیز بررسی عوامل موثر در وقوع آن به منظور پیشگیری و کنترل این پدیده را اجتناب ناپذیر می سازد. لذا در این پژوهش، ضمن بازدیدهای میدانی، اقدام به ایجاد نقشه های زمین شناسی، فیزیوگرافی، کاربری اراضی، پوشش گیاهی، فرسایش، کلیماتولوژی، خاکشناسی و ژئومورفولوژی در محیط gis گردید. روش انجام کار در این پژوهش بر مبنای تشخیص واحدهای کاری ژئومورفولوژی بوده که به کمک تفسیر عکس های هوایی و قطع دادن نقشه های پایه صورت گرفته است. سپس عوامل موثر بر وقوع حرکات توده ای با استفاده از روابط رگرسیون لجستیک مورد بررسی قرار گرفت. به نحوی که در آن عواملی مانند شیب، نوع سازند زمین شناسی، خاکشناسی، اقلیم به عنوان متغیرهای مستقل و فراوانی وقوع حرکات توده ای به عنوان تابعی از عوامل مذکور در نظر گرفته شد. نتایج حاصله نشان داد که موثرترین عوامل در ارتباط با فراوانی وقوع زمین لغزش ها در منطقه، به ترتیب عبارت از شیب، تشکیلات زمین شناسی، جنس توده لغزشی (نوع و میزان املاح در خاک) و کاربری اراضی می باشند. نتیجه گیری: نتایج حاکی از آن است که عوامل موثر در وقوع حرکات تودهای در حوزه آبخیز چمگردلان شامل: شیب، نوع سازند، عوامل مربوط به خاک و تغییر در کاربری اراضی می باشند. بیشترین فراوانی رخداد حرکات توده ای در کلاس شیب 50 - 30 درصد بوده است. در سازندهای حساس و ریزدانه رسی نظیر پابده، گورپی و گچساران میزان زمین لغزش ها بیشتر بوده و در سازندهای آهکی که مقاومت بیشتری در مقابل فرسایش دارند. بافت خاک در مناطق لغزشی عمدتاً رسی و رسی لومی بوده و ظرفیت جذب آب در آنها به حدی است که پهنه های مربوطه مستعد ایجاد لغزش می باشند. بررسی تصاویر ماهوارهای در دو مقطع زمانی و برداشت های صحرایی صورت گرفته مشاهده شد که استفاده بیش از حد از مراتع و جنگلها که موجب از بین رفتن پوشش گیاهی شده احتمال وقوع حرکتهای توده ای را در منطقه افزایش داده است، به علاوه تغییر در کاربری اراضی و جاده سازی غیر اصولی خصوصاً در اراضی مرتعی و جنگلی حوضه مورد مطالعه احتمال بروز حرکات تودهای را افزایش داده است. 

zoning of mass movement in the cham gardlan watershed of ilam and investigation of factors affecting its occurrence

considering that there are different forms of mass movements in the chamgardlan watershed, especially along communication routes, agricultural and residential areas, it is necessary to create refugee maps therefore, it is impossible to examine the factors influencing its situation in order to prevent and control this phenomenon. therefore, during the field visits, geographical, physiography, land use, vegetation cover, soil, climatology, geography and geomorphology maps were produced in the gis environment. the method of this research has been accomplished base of distinction of the geomorphological units while using aerial photos and crossing  basis maps. then, the effective factors on the occuration of mass movements were studied using logistic regression equations. so that, the factors such as slope, geological formation type, pedologic, climatic, etc. were taked into consideration as independant variables, and mass movements occurance frequency as function of mentioned factors.the result indicated that the effective factors related to frequency of land sliding happening in the area in arrangement, are slope, geological formation type and mass  movements  type (both kind and amount of salts in soil) and also landuse.