نگرش رویکردی مدیران شهری به ساماندهی بافت‌های ناکارآمد شهری مطالعه موردی: به افت‌های اسکان غیررسمی شهر زنجان

علی‌رغم گذشت چندین دهه از روند اجرای طرح‌های ساماندهی بافت‌های ناکارآمد شهری، هنوز این مسئله به‌عنوان موضوعی نوظهور شناخته می‌شود که نه‌تنها تکراری نشده است بلکه با بروز مسائل جدید ابعاد تازه‌ای به خود گرفته است. در این فرایند آنچه بار موفقیت یا ناکارآمدی مداخله را به عهده دارد مدیریت شهری است که همواره تصمیم‌ساز و تصمیم‌گیر مداخله بوده است. این مطالعه از نوع تحقیقات آمیخته (کمی و کیفی) با ماهیت اکتشافی است که ساختار آن بر چارچوب استقرایی - تفسیری و اثبات‌گرایی بنیان نهاد شده است. جامعه موردمطالعه مدیران شهری شهر زنجان، باتجربه مداخله در بافت‌های ناکارآمد شهری (اعضای ستاد ساماندهی اسکان غیررسمی) می‌باشند. حجم نمونه با اشباع نظری و در تطابق با اصول روش‌شناسی کیو 25 نفر بوده است. داده‌ها به‌صورت کیفی مبتنی بر گزاره‌های کیو و کمی (تحلیل عاملی اکتشافی) تجزیه‌وتحلیل شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد از مجموع 40 کیو مستخرج شده، 7 مضمون ناکارآمدی طرح‌ها، توزیع نامناسب منابع شهری، اقتصاد ساکنان، حقوق مالکیت، ناکارآمدی مدیریت شهری، طرح‌های توسعه، ظرفیت محلی و قدرت شهری مفاهیم اصلی مداخله در بافت‌های اسکان غیررسمی را شکل می‌دهند. یافته‌های تحلیل عاملی اکتشافی نشان می‌دهد پنج عامل قدرت شهری، عدالت توزیع، اقتصاد، ناکارآمدی طرح‌ها و حقوق مالکیت ذهنیت و نگرش اصلی مدیران در مواجه با بافت‌های ناکارآمد می‌باشد. نتایج نشان می‌دهد قدرت شهری با اختصاص 33 درصد بار عاملی به‌عنوان ذهنیت برتر مدیران شهری در مداخله لحاظ گردیده و بهترین روش مداخله را قدرتمندسازی ساکنان جهت حضور در مدیریت شهری می‌دانند.

urban managers’ approach to organizing inefficient urban textures: acase study of informal settlement textures in zanjan city

despite the passage of several decades since the process of organizing inefficient urban textures, this issue is still recognized as an emerging issue that has not only not been repeated but has also taken on new dimensions with the emergence of new issues. in this process, the success or inefficiency of the intervention is largely due to urban management, which has always been the decision-maker. this study is a mixed research (quantitative and qualitative) with an exploratory nature, whose structure is based on an inductive-interpretive framework and positivism. the study population is urban managers of zanjan city, with experience in intervening inefficient urban textures (informal settlements), which was conducted with a sample size of 25 people based on the q methodology. the data were analyzed qualitatively based on q and quantitative (exploratory factor analysis) propositions. the findings show that from a total of 40 extracted qs, 7 themes of ineffective plans, inappropriate distribution of urban resources, residents’ economy, property rights, ineffective urban management, development plans, local capacity, and urban power constitute the main concepts of intervention in informal settlement contexts. the findings of the exploratory factor analysis show that the five factors of urban power, distributive justice, economy, ineffective plans, and property rights are the main mindset and attitude of managers in dealing with inefficient contexts. the results show that urban power, with a 33 percent factor load, is considered the superior mindset of urban managers in the intervention, and they consider the best intervention method to be empowering residents to participate in urban management.