بررسی قابلیت تکنیک ماره در آشکارسازی اولین جابه جایی امواج لرزه ای

آشکارسازی و تعیین دقیق ابتدای امواج لرزه‌ای از اهمیت بسیار بالایی در مطالعات لرزه‌شناسی برخوردار است. کیفیت نتایج مطالعه امواج لرزه‌ای بستگی به قابلیت سنسور لرزه‌ای در تبدیل صحیح و دقیق امواج لرزه‌ای دریافتی به سیگنال الکتریکی دارد. به عبارتی دریافت پالس‌های لرزه‌ای و تبدیل آن به سیگنال لرزه‌ای به‌گونه‌ای که از نظر زمان دریافت و شکل موج تطبیق بالایی با واقعیت داشته باشد، بسیار مهم است. در این پژوهش برای آشکارسازی امواج لرزه‌ای از سیستم نوسانی متداول جرم و فنر، و برای تبدیل جابه‌جایی جرم نوسان‌کننده به سیگنال الکتریکی از یک سیستم ثبات بر پایه تکنیک ماره استفاده شده است. در این لرزه‌نگار به‌سادگی با تغییر زاویه مابین خطوط توری‌ها و یا تغییر گام آنها حساسیت لرزه‌نگار تغییر می‌کند. سنسور ماره‌ای ساخته شده در واقع یک نمونه ژئوفون در حوزه لرزه‌نگاری اکتشافی می‌باشد که مانند دیگر سنسورهای متداول، تک مولفه‌ای و از نوع قائم می‌باشد. البته با توجه به این‌که در این سنسور از برهم‌نهی توری‌های ماره در یک زاویه خاص استفاده شده است و جابجایی در جهت عمود بر خطوط توری‌ها سبب جابجایی فریزهای ماره می‌شود که به نوبه خود باعث آشکارسازی ارتعاشات می‌شود. این لرزه‌نگار به دلیل خاصیت بزرگ‌نمایی تکنیک ماره قابلیت آشکار کردن جابه‌جایی‌های بسیار کوچک از مرتبه چند میکرومتر را دارد. در این پژوهش پاسخ بدست آمده از لرزه‌سنج ماره‌ای و یک نمونه از لرزه‌سنج‌های متداول به لرزه‌های نوعی در شرایط یکسان بررسی شده است. نتایج نشان‌دهنده تطبیق بسیار خوب داده‌های هر دو نمونه سنسور می‌باشد. از طرفی ابتدای امواج لرزه‌ای رسیده به سنسور ماره‌ای به‌مراتب دقیق‌تر از نمونه متداول آن تعیین شد. نتایج به‌خوبی گویای کارایی و دقت بالای لرزه‌سنج ماره ای است.

investigation of the capability of the moiré technique in detecting the first displacement of seismic waves

today, accurate detection of seismic waves is a favorite task for many researchers in this field. accurate determination of the beginning of seismic phases is also very important in seismological studies. in other words, it is very important to receive seismic pulses and convert them into seismic signals in a way that is highly consistent with reality in terms of reception time and waveform. in this study, a conventional mass-spring oscillation system has been used to detect seismic waves, and a stability system based on the moiré technique has been used to convert the oscillating mass displacement into an electrical signal. in this seismograph, the sensitivity of the seismograph is changed simply by changing the angle between the grid lines or changing their step. due to the magnification of the moiré technique, this seismograph is capable of detecting very small displacements of the order of a few micrometers. in this study, the response obtained from the moiré seismometer and a sample of conventional seismometers to typical seismics under the same conditions has been investigated. the results show a very good match of the data of both sensor samples. on the other hand, the beginning of the seismic waves reaching the moiré sensor is determined to be much more accurate than that of the conventional sample. the results are a good indication of the efficiency and high accuracy of the moiré seismometer.