اثر پرایمینگ با جیبرلین بر ویژگی ‌های جوانه ‌زنی و فعالیت آنزیم ‌های آنتی ‌اکسیدانت گیاهچه کینوا (chenopodium quinoa) تحت تنش شوری

به‌ منظور بررسی اثر پرایمینگ با جیبرلین بر ویژگی‌ های جوانه‌زنی و فعالیت آنزیم‌های آنتی‌اکسیدانت گیاهچه کینوا تحت تنش شوری آزمایشی به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح آماری کاملا تصادفی با سه تکرار در سال 1403 در آزمایشگاه دانشگاه محقق اردبیلی اجرا شد. تیمارها شامل چهار سطح شوری (0، 150، 300 و 450 میلی‌مولار) و چهار سطح جیبرلین (0، 100، 150 و 200 میلی‌گرم در لیتر) بود. نتایج نشان داد که شوری، سرعت جوانه‌زنی، طول ریشه‌چه، ساقه‌چه و گیاهچه را کاهش داد، ولی پرایمینگ بذر با هیدرو، سطوح مختلف جیبرلین به‌ویژه غلظت 200 میلی‌گرم در لیتر این صفات را بهبود بخشید. سرعت جوانه‌زنی روزانه و میانگین مدت جوانه‌زنی به ترتیب در حدود 15 و 65 درصد نسبت به شاهد شوری بیشتر بود و در پرایمینگ با جیبرلین 200 میلی‌گرم در لیتر نسبت به شاهد حدود 8 و 42 درصد کاهش نشان دادند. میزان فعالیت آنزیم کاتالاز و آسکوربات پراکسیداز در شاهد و شوری450 میلی‌مولار نسبت به جیبرلین با غلظت 200 میلی‌گرم در لیتر و بدون شوری به ترتیب در حدود 86 و 92 درصد افزایش نشان دادند. فعالیت آنزیم پراکسیداز و سوپراکسیددیسمیوتاز در کاربرد با جیبرلین به ترتیب حدود 25 و 34 درصد نسبت به شاهد کمتر بود. همچنین، فعالیت آنزیم آلفا آمیلاز در تیمار با غلظت 200 میلی‌گرم در لیتر جیبرلین و سطح بدون شوری نسبت به شاهد و شوری 450 میلی‌مولار حدود 89 درصد افزایش نشان داد. نتیجه‌گیری می‌شود که تیمار بذر با سطوح مختلف جیبرلین می‌تواند اثرات مضر تنش شوری بر برخی صفات در گیاهچه کینوا را کاهش داده و رشد گیاهچه را بهبود بخشد.

effect of seed priming with gibberellin on germination characteristics and antioxidant enzyme activity in quinoa (chenopodium quinoa willd) seedlings under salinity stress

in order to investigate the effect of seed priming with gibberellin on germination characteristics and antioxidant enzyme activity in quinoa seedlings under salinity stress and an experiment was conducted based on completely randomized design arranged in factorial with three replications at university of mohaghegh ardabili laboratory in 2024. treatments were four salinity levels (0, 150, 300 and 450 mm derived from nacl) and four levels of gibberellin (0, 100, 150 and 200 mgl-1). the results showed that salinity stress reduced germination rate, radicle length, plumule length and seedling length. but priming with distilled water, different levels of gibberellin, especially the 200 mgl-1 level, improved these traits. daily germination coefficient and mean germination time were higher about 15% and 65%, respectively, compared to the control treatment without salinity and in priming with gibberellin 200 mgl-1 compared to the control, they showed a decrease of about 8% and 42%, respectively. the catalase and ascorbate peroxidase enzymes activity in the treatment with control and 450 mm salinity compared to with gibberellin 200 mgl-1 and without salinity showed an increase of about 86 and 92%, respectively. the activities of peroxidase and superoxide dismutase enzymes in gibberellin 200 mgl-1 treatment showed a decrease of about 25% and 34%, respectively, compared to the control. also, the alpha-amylase enzyme activity in priming with gibberellin 200 mgl-1 and without salinity compared to the the controland 450 mm salinity showed an increase of 89%, respectively. the results showed that seed treatment with different levels of gibberellin can reduce the harmful effects of salinity on some traits quinoa seedlings and improve seedling growth.