ارائه راهبردهای مدیریت بحران آتش‌سوزی در بافت‌های فرسوده شهری: مطالعه موردی منطقه 19 کلان‌شهر تهران

زمینه و هدف هدف از انجام پژوهش حاضر، ارائه راهبردهایی جهت برنامه‌ریزی مدیریت بحران ناشی از حریق و کاهش آسیب‌پذیری بافت‌های فرسوده با استفاده از aʼwot و فریمن در منطقه 19 شهر تهران است. روش در پژوهش حاضر از روش aʼwot که تلفیقی از تحلیل سلسله‌مراتبی و سوات و ماتریس برنامه‌ریزی راهبردی کمی است استفاده شده است. این روش از‌نظر موضوع از نوع مطالعات راهبردی و از دیدگاه هدف، از نوع تحقیقات کاربردی است. جامعه آماری و حجم نمونه متشکل از 20 نفر خبره در سازمان مدیریت بحران و آتش‌نشانی بود و با مصاحبه و طوفان فکری و استفاده از جدول کرجسی مورگان محاسبه صورت گرفته است. با تعیین عوامل داخلی و خارجی، راهبردها شناسایی شدند و مهم‌ترین شاخص‌های هریک از آن‌ها، به‌صورت سلسله‌مراتبی نوشته شد. در‌زمینه ارائه راهبردهای مدیریت اطفای حریق با استفاده از استانداردهای بین‌المللی و روش‌های تلفیقی در منطقه 19 شهر تهران و ایستگاه‌های آتش‌نشانی تحت پوشش پژوهش‌های چندانی انجام نشده است، بنابراین پژوهش حاضر از این بُعد دارای نوآوری است.یافته ها عملکرد هرکدام از متغیرها با استفاده از نرم‌افزار اکسپرت چویس نسخه 11 بررسی شد. یافته‌ها نسبت به تابع هدف حاکی از آن است که نقاط قوت (s) دارای بیشترین حساسیت (50 درصد) با بالاترین امتیاز (0/48) هستند و راهبرد wt دارای بیشترین تغییرات (85 درصد) است. امتیاز نهایی حاصل از ماتریس برنامه‌ریزی عوامل داخلی و عوامل خارجی نشان می‌دهد که راهبردها از نوع رقابتی است.نتیجه گیری نتایج پژوهش و جدول ماتریس برنامه‌ریزی راهبردی کمّی و همچنین ماتریس ارزیابی موقعیت و اقدام راهبردی این‌گونه اولویت‌بندی شدند: 1. راهبرد s1o1 با امتیاز 5/22، اولویت اول؛ 2. راهبرد s5o5 با امتیاز 5/08، اولویت دوم؛ 3) راهبرد s2o2 با امتیاز 4/96، اولویت سوم. همچنین نتایج اولویت ماتریس ذی‌نفعان نشان داد راهبرد تهاجی s5-o5 با امتیاز 107 در اولویت اول قرار گرفت و قابلیت اجرایی پیدا کرد. سایر راهبردها به ترتیب در اولویت‌های بعدی قرار گرفتند: راهبرد تهاجمی s5-o5 با امتیاز 107 در اولویت دوم و راهبرد تهاجمی s3-o3 با امتیاز 98 در اولویت سوم.  

the fire management strategies for worn-out buildings with fire vulnerability using the aʼwot analysis: a case study in the 19th district of tehran, iran

background and objective in providing fire management strategies using international and integrated methods, no study has been conducted in district 19 of tehran, iran, so far. therefore, this study aims to propose strategies for fire management and reducing the vulnerability of worn-out buildings in this district using the a’wot analysis and freeman’s stakeholder matrix.method this is a strategic and applied study. participants included 20 crisis management experts and managers of the fire departments. the information was collected using interviews and brainstorming. the aʼwot analysis, a hybrid analytic hierarchy process (ahp)-swot method, was used. after determining the internal factors (strength and weakness) and external factors (threat and opportunity), strategies were identified and ranked in a hierarchical manner. freeman’s stakeholder matrix was used to present the strategic fire management plans. the sensitivity analysis was done using expert choice software, version 11. results the final score obtained from the internal factor evaluation (ife) and external factor evaluation (efe) matrices showed that the strategies were offensive and competitive, respectively. based on the evaluation of quantitative strategic planning, ife, and efe matrices, the strategic plans were finally ranked as follows: “the use of local expert forces familiar with the region” with a score of 5.22, “using movable conex boxes to command operations” with a score of 5.08 and “building new stations with advanced firefighting equipment” with a score of 4.96. based on freeman’s stakeholder matrix, the offensive strategies “building new fire stations with advanced firefighting equipment,” with a score of 107 and “visiting worn-out buildings and holding a maneuver to increase the personnel operational capacity” with a score of 98 were placed in the first and second ranks, respectively.conclusion by examining the weaknesses, strengths, opportunities, and threats in district 19 of tehran, we presented strategies to reduce the fire vulnerability of worn-out buildings. the aʼwot analysis is a proper scientific and operational method for fire management in worn-out buildings in this district. freeman’s stakeholder matrix can be a suitable model for ranking fire management strategies. based on this matrix, offensive strategies to manage the fires in the study area can be predicted and implemented.