مقایسه اثربخشی درمان پذیرش و تعهد و معنا درمانی مبتنی بر اندیشه‌های مولانا بر سرسختی روانشناختی در بیماران تحت همودیالیز

مطالعه حاضر با هدف مقایسه اثربخشی درمان پذیرش و تعهد و معنا درمانی مبتنی بر اندیشه های مولانا بر سرسختی روانشناختی در بیماران تحت همودیالیز انجام شد. پژوهش حاضر نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون و گروه کنترل با دوره پیگیری 45 روز بود. جامعه آماری این پژوهش شامل بیمارن کلیوی نیازمند دریافت خدمات همودیالیز شهر ساری در سال 1403 بودند. 45 نفر با روش نمونه گیری در دسترس انتخاب و در سه گروه آزمایش 1 (15 نفر)، آزمایش 2 (15 نفر) و کنترل (15 نفر) به صورت تصادفی جایگزین شدند. جهت جمع آوری داده ها از پرسشنامه سرسختی روانشناختی اهواز (ahi؛ کیامرثی و همکاران، 1377) استفاده شد. درمان پذیرش و تعهد بر اساس مدل هیز و استروسال و معنادرمانی مبتنی بر اندیشه های مولانا بر اساس مدل نوروزی و همکاران طی 8 جلسه برای گروه های مداخله به صورت گروهی اجرا شد. تحلیل داده ها به روش تحلیل واریانس اندازه گیری مکرر انجام شد. یافته ها نشان داد که در مقایسه با گروه کنترل دو مداخله درمان پذیرش و تعهد و معنا درمانی مبتنی بر اندیشه های مولانا تا مرحله پیگیری بر افزایش سرسختی روانشناختی موثر بوده است (0.05>p). همچنین یافته ها نشان داد که بین دو مداخله درمانی تفاوت معناداری وجود داشت؛ در واقع اثر معنا درمانی مبتنی بر اندیشه های مولانا بر سرسختی روانشناختی بیشتر بود (0.05>p). در مجموع می توان نتیجه گرفت که معنادرمانی مبتی بر اندیشه های مولانا نسبت به درمان پذیرش و تعهد اثر بیشتر بر سرسختی روانشناختی بیماران تحت همودیالیز داشته است.

comparing the effectiveness of acceptance and commitment therapy and logotherapy based on rumi's thoughts on psychological hardiness in patients undergoing hemodialysis

the present study aimed to compare the effectiveness of acceptance and commitment therapy (act) and logotherapy based on rumi’s thoughts (lbrt) on psychological hardiness in patients undergoing hemodialysis. the present study was a quasi-experimental study with a pre-test-post-test design and a control group with a follow-up period of 45 days. the statistical population of this study included all renal patients requiring hemodialysis services in sari in 2024. 45 people were selected using the convenience sampling method and randomly assigned to three groups: experiment 1 (15 people), experiment 2 (15 people), and control (15 people). the ahvaz psychological hardiness inventory (ahi; kiamarsi et al., 1999) was used to collect data. act, based on the hayes and strossall model and logotherapy, based on rumi’s thoughts, based on the model of noruzi et al., were implemented in 8 sessions for the intervention groups as a group. data analysis was performed using repeated measures analysis of variance. the findings showed that compared to the control group, the two interventions, act and lbrt, were effective in increasing psychological hardiness until the follow-up stage (p<0.05). the findings also showed that there was a significant difference between the two therapeutic interventions; in fact, the effect of lbrt on psychological hardiness was greater (p<0.05). overall, it can be concluded that lbrt had a greater effect on psychological hardiness in hemodialysis patients than act.