مقایسه اثربخشی درمان ذهن‌آگاهی مبتنی بر شفقت و ذهنی‌سازی بر احساس شرم مادران کودکان با نارسایی هوشی آموزش‌پذیر شهر فارسان

پژوهش حاضر با هدف مقایسه اثربخشی درمان ذهن‌آگاهی مبتنی بر شفقت و ذهنی‌سازی بر احساس شرم مادران کودکان با نارسایی هوشی آموزش‌پذیر شهرستان فارسان انجام شد. روش پژوهش نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون، پس‌آزمون و گروه کنترل با دوره پیگیری 3 ماهه بود. جامعه آماری شامل مادران کودکان با نارسایی هوشی آموزش‌پذیر شهرستان فارسان در نیمه دوم سال 1402 بود که به روش نمونه‌گیری هدفمند تعداد 45 نفر از آنها انتخاب و به صورت تصادفی در 3 گروه (15 نفر در هر گروه) جایگزین شدند. ابزار اندازه‌گیری پرسشنامه احساس شرم درونی‌شده (iss؛ کوک، 1987) و مصاحبه بالینی (ci، انجمن روانپزشکی امریکا، 2022) بود. گروه آزمایش اول تعداد 8 جلسه 90 دقیقه‌ای درمان ذهن‌آگاهی مبتنی بر شفقت و گروه آزمایش دوم 8 جلسه 90 دقیقه‌ای درمان ذهنی‌سازی را دریافت کردند. داده‌های پژوهش با استفاده از تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر تحلیل شد. نتایج نشان داد که پیش‌آزمون احساس شرم با نمرات پس‌آزمون و پیگیری تفاوت معناداری داشت (0.01>p). همچنین نتایج دلالت بر این داشت که هر دو درمان نسبت به گروه کنترل تغییرات معناداری در احساس شرم ایجاد کردند (0.01>p)؛ ضمن اینکه مشخص شد درمان ذهنی‌سازی نسبت به درمان ذهن‌آگاهی مبتنی بر شفقت در طول زمان تفاوت معنی‌دار بیشتری ایجاد کرد (0.05>p). در مجموع می‌توان نتیجه گرفت که هر دو درمان و به خصوص درمان ذهنی‌سازی روش درمانی کارآمدی در بهبود احساس شرم است.

comparing of the effectiveness of compassion-based mindfulness therapy and mentalization on the feelings of shame of mothers of educable intellectual disability children in farsan

the present study was conducted to compare the effectiveness of mindfulness therapy based on compassion and mentalization on the shame of mothers of children with trainable intellectual disability in farsan city. the research method was semi-experimental with a pre-test, post-test, and control group design with a 3-month follow-up period. the statistical population included the mothers of children with educational intellectual disabilities in farsan city in the second half of 2023. 45 of them were selected by purposive sampling and randomly assigned to 3 groups (15 people in each group). the measurement tools were the internalized shame questionnaire (iss; cook, 1987) and clinical interview (ci; american psychiatric association, 2022). the first experimental group received 8 90-minute sessions of mindfulness therapy based on compassion, and the second experimental group received 8 90-minute sessions of mentalization therapy. research data were analyzed using analysis of variance with repeated measures. the results showed that the pre-test shame scores were significantly different from the post-test and follow-up scores (p<0.01). the results also indicated that both treatments produced significant changes in shame compared to the control group (p<0.01); while it was found that mentalization therapy produced a more significant difference than compassion-based mindfulness therapy over time (p<0.05). overall, it can be concluded that both treatments, and especially mentalization therapy, are effective in improving shame.