اثربخشی شناخت‌ درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی بر حافظه و انعطاف‌پذیری شناختی مردان مبتلا به افسردگی اساسی

هدف از پژوهش حاضر تعیین اثربخشی شناخت‌ درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی بر حافظه و انعطاف‌پذیری شناختی مردان مبتلا به افسردگی اساسی بود. روش پژوهش نیمه‌‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون-پس‌آزمون و گروه کنترل بود. جامعه آماری این پژوهش شامل کلیه مردان دارای افسردگی مراجعه‌ کننده به کلینیک‌های روان‌شناسی مستقر در منطقه 8 شهر تهران در نیمه دوم سال 1402 بود که تعداد 30 نفر به شیوه هدفمند انتخاب و با گمارش تصادفی در یک گروه آزمایش و یک گروه کنترل قرار گرفتند. ابزارهای سنجش شامل سیاهه افسردگی بک-2 بک و همکاران (1996 bdi-ii,)، پرسشنامه حافظه فعال دانمن و کارپتنر (1980 wmt,) و سیاهه انعطاف‌پذیری شناختی دنیس (2010 pfq,) بود. گروه آزمایش شناخت‌ درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی را طی هشت جلسه، هر هفته یک جلسه و به مدت 90 دقیقه دریافت نمودند. داده‌ها با استفاده از روش تحلیل کوواریانس چندمتغیره مورد تجزیه‌ و تحلیل قرار گرفت. نتایج نشان داد با کنترل اثر پیش‌آزمون، بین میانگین پس‌آزمون حافظه و انعطاف‌پذیری شناختی در دو گروه آزمایش و کنترل تفاوت معناداری در سطح 0.05>p وجود دارد. در نتیجه شناخت ‌درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی می‌تواند به‌عنوان روش درمانی موثر در جهت بهبود حافظه و انعطاف‌پذیری شناختی مردان مبتلا به افسردگی اساسی مورد استفاده قرار گیرد.

the effectiveness of cognitive therapy based on mindfulness on memory and cognitive flexibility of men with major depression

the purpose of this research was to determine the effectiveness of cognitive therapy based on mindfulness on memory and cognitive flexibility in men with major depression. the research method was semi-experimental with a pre-test-post-test design and a control group. the statistical population of this research included all men with depression who were referred to psychological clinics located in the 8th district of tehran in the second half of 2023, and 30 people were selected purposefully and randomly assigned to an experimental group and a control group. measuring tools included beck et al.’s depression inventory-2 (bdi-ii, 1996), daneman & carpenter working memory questionnaire (wmt, 1980) and dennis cognitive flexibility inventory (pfq, 2010). the experimental group received mindfulness-based cognitive therapy during eight sessions, one session every week for 90 minutes. the data was analyzed using multivariate analysis of covariance. the results showed that by controlling the effect of the pre-test, there is a significant difference between the average of the post-test of memory and cognitive flexibility in the two experimental and control groups at the level of p<0.05. as a result, cognitive therapy based on mindfulness can be used as an effective treatment method to improve memory and cognitive flexibility in men with major depression.