مقایسه وجوه تمایز و اشتراک نظریه های هرمنوتیکی نوین با دیدگاه مهم ترین مفسران شیعی معاصر قرآن

مفسران قرآن کریم همواره دردر صدد کشف و آشکار نمودن مقصود خداوند در تفسیر آیات الهی بوده اند. این درحالی است که در نظریات هرمنوتیکی ( تفسیری) نوین ، خواننده و مفسّر متن بیش از مولف اهمیت دارد. در واقع هرمنوتیک فلسفی و نیز نظریه تفسیری ساختار گرایان و نیز ساختار شکنان تقریباً برای مولف متن ارزشی قایل نبوده، شرایط ذهنی و تاریخی مولف و نیز ساختار زبان و عوامل فرهنگی دیگری را در فهم و تفسیر متن موثر می دانند. مساله اصلی پژوهش، تبیین نسبت و مقایسه‌ دیدگاه های تفسیری برخی مفسران معاصر با نظریه های هرمنوتیکی نوین است و ایده‌ تقابل گسترده‌ بین آنها را به چالش کشیده است. روش مطالعه کتابخانه ای است و جهت کشف موارد تمایز و تشابه رویکرد توصیفی و مقایسه ای را انتخاب کرده است. مقایسه دیدگاه های تفسیری سید محمود طالقانی (1289-1358ش) ، سید محمد حسین طباطبایی(1281-1360ش) ، سید محمدحسین فضل الله (1935-2010م) و عبدالله جوادی آملی(متولد1312 شمسی) به مثابه مهم ترین مفسران شیعی معاصر با نظریه های تفسیری هرمنوتیک کلاسیک ، هرمنوتیک فلسفی ، ساختار گرایان و ساختار شکنان ، نشان می دهد ؛ اعتقاد به اصالت و اعتبار مراد مولف و تعین معنا، نقطه‌ تمایز دیدگاه مفسّران مسلمان با نظریات تفسیری: هرمنوتیک فلسفی ، ساختار گرایان و ساختار شکنان است ولی در اعتقاد به تاثیر شرایط وجودی مفسّر در تفسیر و نیز در بحث نسبی بودن فهم ها و عدم امکان بازیابی معنای اصیل متن تا حدودی اشتراک نظر دارند.

similarities and differences between the views of contemporary shiite commentators of the holy quran and modern hermeneutic theories

the holy quran, as the foundation and source of all scientific and cultural endeavors of muslims throughout history, has always been of paramount importance. extensive efforts have been made to understand and interpret this heavenly book. muslim interpreters from earlier centuries to the present have consistently sought to comprehend the meanings of divine verses, revealing the intention and purpose of the almighty, without necessarily equating their interpretive insights with the absolute meaning of the verses. in contrast, modern hermeneutical theories, both philosophical hermeneutics and structuralist/deconstructive approaches, have attributed considerable credibility to the role of the reader as the audience and receiver of the text, diminishing the significance of the author’s intention and the absolute meaning of the verses (cf. nietzsche, 2008: throughout the book). some scholars, acknowledging the importance of the divine intention in the tradition of quranic interpretation and dismissing the author’s position in modern hermeneutics, have raised the issue of a widespread confrontation between contemporary interpretive theories and the prevailing view among muslim interpreters (vaezi, 2014, p. 54). this article precisely articulates this distinction, asserting that a detailed examination of perspectives and elucidation of the theoretical components of the studied theories do not necessarily reveal a broad confrontation between them.