نهادینگی دانش در معماری و شهرسازی: نسبت حکمت اسلامی با مباحث بومی و به‌روزرسانی

 از مسائل ضروری فراگیری در ایران دریافت و اعمال پیوند معنادار میان یادگیری‏‌های طراحی‌محور مانند معماری و شهرسازی که دارای دروس کارگاهی و آتلیه هستند -به‌ویژه در دانشگاه- با رویکردهای اسلامی‌سازی از جمله «حکمی»، «بومی» و «به‌روز»‏سازی مصوبه شورای تحول انقلاب فرهنگی است. هدف این مقاله یافتن معنای حکمی‌‏سازی موثر در دروس این دانشکده‌ها است که میان علوم دقیقه و انسانی فعالیت دارند. روش پژوهش فراترکیب با مصاحبه عمیق و اشباع نظری است. ابتدا متون مرتبط با «نهادینگی دانش» همچنین «تجارب آموزش این رشته‌ها» از دهه پنجاه میلادی در جهان بررسی و راهبردهایی در کشورهای مختلف پیشرفته استخراج شده‏‌است. مطابق با سه هدف شورای مذکور، مطالب کدبندی و با مشارکت استادان و دانشجویان به اشباع نظری رسیده‌‏است. مشخص شده که در جهان رویکردهای مشابه گسترش یافته است. برای نیل به آن‏ها، «نهادینگی دانش» حیاتی است که به کمک «آتلیه» در این دست مدارس تسریع می‌شود. پیوند میان دروس، دروس با حرفه، جامعه و علم جهانی، در بازنگری سرفصل از اولویت‏‌هاست. همچنین نسبت این سه چنین معین می‌شود که پیوند «حکمی‏‌سازی» با نقش اجتماعی طراح، «بومی‏گرایی» با تلفیق آتلیه با جامعه، «روزآمدی» با همکاری بین طراحان و سایر حرفه‌ها، استفاده از فناوری روز، نشر متون، و تاسیس مراکز پژوهشی بیشتر است. حکمی‏‌سازی موثر، مفهومی است که اهداف بومی و به‌روزسازی را دربرمی‌گیرد. در مقاله، ایده نهادینگی دانش در قالب نظام آتلیه‏‌ای، نشست‏‌های برنامه‌ریزی شده، بهره‌‏گیری از مکتوبات اساتید، رویکردهای مهارتی دروس در قالب سرفصل پیشنهاد شده‏است. از یافته‌های پژوهش این است که هدف از سه رویکرد حکمی، بومی، و به‌روزسازی در امر آموزش باید مرجعیت یا «نهادینگی دانش» یعنی تولید، نشر، تبادل دانش باشد به شرطی که سبب تغییر و بهبود سیاست‌های اجتماع و شرایط موجود شود. همچنین «نهادینگی دانش» در مدارس معماری و شهرسازی با نظام آتلیه مشارکتی، به طور موثرتری به انجام خواهد رسید.

knowledge mobilization in architecture, urban design and planning: islamic wisdom in connection with indigenization and rectification

the article seeks a meaningful relationship between design-oriented academic courses in iran, such as architecture and urban design courses, and three normative characteristics namely “islamization”, “indigenization” and “up-to-dating” as a standard imparted by the cultural revolution development council in iran. for this, the article uses ‘knowledge mobilization’(km) as a key global concept to apply those three qualities.  knowledge mobilization means more application of knowledge or better use of it, which means reducing the distance between theory and practice. four steps are recommended in improving the quality of research and increasing its impact in the society:1. ground the research question or problem in concrete and observable phenomena in order to appreciate and situate its multiple dimensions and manifestations. 2. develop plausible concepts and models that represent the main aspects of the observed phenomena and that thereby provide a base for new theories to address the central research question. 3. use appropriate methods to design the research and obtain empirical evidence of the concepts and plausible models for examining the question about the phenomenon being examined. 4. apply and disseminate the research findings to address the research question from the perspectives of different academic and practitioner users (van de ven & johnson, 2006, p. 810)examining the impact of this global concept with common initiatives in iran with the titles of efficiency, islamic, ruling, local and modernization has not been compared so far. also, in intermediate knowledge, for example, between the disciplines of art, technical sciences, humanities and social sciences, such as the disciplines of architecture and urban planning, which have a “design-oriented” nature, the distinction of this concept and its application has not been made much either in the world or in iran. these fields of academia include workshops and studio course formats which makes them totally apart from the other disciplines. the research thus aims to find more effective methods to apply the norms into the courses. the relationship between the educational system, the experts or professional environment and the organizations related to urban management and most importantly the residents and the people can enrich the employment, development and participation. also, the free presence of academics, professors, and students can introduce world literature and theories to the people with representative planning and implement scientific dimensions. in this way, establishing a relationship between the university and the profession causes employment and more efficiency of students’ activities, and their efforts are prevented from being wasted (noorian and rezaei, 2015).abdolhamid noghreh-kar has shown that the relationship of “islamic wisdom” with human processes, including the creation of works of art, architecture and urban planning, has five stages (idea, motivation, method, product, effect). each stage has its sources and foundations, which identifies the direction, goals and results of the whole process. therefore, the realization of a new civilization with an islamic-iranian identity cannot be an imitation of the current situation, the past or other civilizations. rather, each stage should choose its sources from the islamic school, i.e. islamic beliefs and teachings, rulings, ethics, and ijtihad solutions. according to his “theory of salam”, every architectural work can be evaluated from two spiritual and engineering dimensions - each in six factors.