تعیین سرعت مراحل فنولوژیک گلرنگ در کبوترآباد اصفهان

پیش‌بینی طول مراحل نمو گونه‌های زراعی به کمک عوامل محیطی برای تسهیل در عملیات زراعی دارای اهمیت فراوانی می‌باشد. در شرایطی که آبیاری، تغذیه و سایر عوامل تولید تحت کنترل باشد این شرایط اقلیمی منطقه است که می‌تواند تعیین کننده طول مراحل نمو باشد. دما و طول روز بیشترین اثر را روی سرعت نمو گیاه دارا هستند. به منظور تعیین معادلات سرعت مراحل نمو یک رقم گلرنگ بنام زنده رود از عناصر اقلیمی دما، طول روز و ترکیب آنها استفاده شد. برای ایجاد تنوع لازم در دما‌ها و طول‌روزها، رقم مورد نظر درتاریخ‌ها و سال‌های مختلف در ایستگاه تحقیقات کشاورزی کبوترآباد اصفهان کشت گردید. برای تعیین بهترین معادله بین سرعت نمو و این متغیرها از رگرسیون مرحله‌ای استفاده شد. با پیشرفت فصل و گرمتر شدن هوا در تاریخ‌های کاشت دیرتر سرعت مراحل مختلف نمو افزایش و در نتیجه طول این مراحل کاهش یافت. انحراف استاندارد از معادله برای مراحل کاشت تا سبز شدن، سبز شدن تا طبق‌دهی، سبز شدن تا گلدهی و سبز شدن تا رسیدگی به ترتیب 1.2، 1.7، 3.6 و 4.5 روز بود که نشان دهنده کفایت معادلات است. ضرایب تبیین برای مراحل کاشت تا سبز شدن، سبز شدن تا طبق دهی، گلدهی و رسیدگی به ترتیب 75.69، 77.88، 99.37، 99.55 بود. با توجه به ماهیت مختلف مراحل نمو و تاثیر پذیری هریک از این مراحل از دما و طول روز مشخص گردید که سهم آنها در تعیین طول مراحل نمو متغیر می‌باشد.

determining the phenological stages rate of safflower at kabootar abaad of isfahan

to improve agricultural practice, it is important to predict the length of development stages of crop species by environmental factors. when irrigation, nutrition, and other production factors are under control, the climatic conditions can determine the length of the development stages. temperature and day length are the most important factors of plant development. to determine the rate equation of the development stage of a safflower cultivar named zendeh rood, the climatic elements of temperature, day length, and their combination were used. for variation in temperature and day length, this cultivar was planted on multiple dates and years. stepwise regression was used to determine the best equation for the relationship between development rate and these variables. as the season progressed and the weather became warmer, the rate of different development stages increased, and as a result, the length of their development stages decreased. the standard deviation of the equation for the stages of planting to emergence, emergence to heading, flowering, and ripening were 1.2, 1.7, 3.6, and 4.5 days, respectively, which in turn shows the adequacy of the rate equation. determination of coefficients for the stages of planting to emergence, emergence to heading, flowering, and ripening were 75.69, 85.88, 95.37 and 99.55 respectively. according to the different nature of development stages and the effect of temperature and day length on these stages, it was indicated that their contribution to determine the length of development stages was varied.