تحلیل زیست بوم نوآوری ایران از سیاستگذاری تا عمل: رویکرد مبتنی بر تحلیل تم

زیست‌بوم‌های نوآوری طی دهه اخیر نه تنها برای کسب‌وکارها بلکه برای دولت‌ها نیز به منظور توسعه اقتصادی و اجتماعی اهمیتی اساسی یافته‌اند. به همین منظور، هدف پژوهش حاضر تحلیل زیست‌بوم نوآوری کشور بر اساس دیدگا‌ه‌های یک سیاست‌گذار طی دوره هشت‌ساله فعالیت در این حوزه است. متناسب با این هدف، طرح پژوهش کیفی و روش تحلیل تم بکار گرفته و تعداد 235 ویدئو حاوی صحبت‌های ایشان در نشست‌ها، سخنرانی‌ها و مصاحبه‌ها در مورد زیست‌بوم نوآوری کشور تحلیل شد. یافته‌های پژوهش شامل هشت تم اصلی (اثرگذاری در جامعه، نقش دولت، بنیان اقتصاد دانش‌بنیان، سرمایه‌گذاری، موانع دولتی، ارتباطات و تعاملات، سازوکار تغییر و فراگیرشدن نوآوری)، 23 تم فرعی و 103 کد باز است. همچنین با توجه به اهمیت اسناد بالادستی در تعیین اهداف، راهبردها و اقدامات نوآورانه، این تم‌ها با 12قانون و سند بالادستی انطباق داده شد و نتیجه بیانگر تطابق آن‌ها با این اسناد و قوانین بود. بر اساس تحلیل یافته‌ها، سه موضوع عمده قابل نتیجه‌گیری است. اول اینکه دولت با گسترس قلمرو فعالیت خود در زیست‌بوم نوآوری همزمان به افزایش بوروکراسی گسترده در آن نیز دامن می‌زند که بیانگر پارادوکسی میان نقش تسهیل-گری و رفع موانع بوروکراتیک دولت است. دوم اینکه با وجود دیدگاه‌ اتصال دانش به اقتصاد کشور، هنوز اثرات کلان آن در شاخص‌هایی مانند نرخ رشد بهره‌وری و نیز حل مسائل جامعه کمرنگ است. سوم اینکه با توجه به حجم اندک سرمایه‌گذاری داخلی (بخش دولتی و خصوصی)، ورود سرمایه‌گذاری خارجی می‌تواند توسعه زیست‌بوم نوآوری را تسریع نماید.

analysis of iran's innovation ecosystem from policy making to practice: an approach based on thematic analysis

during the last decade, innovation ecosystems have become essential not only for businesses correspondingly for governments aimed at national economic and social development. for this purpose, the current research has analyzed the country's innovation ecosystem based on the views of a policy maker during the eight-year period of activity in this field. according to this goal, qualitative research design and thematic analysis method were used. a number of 235 videos containing their talks in meetings and interviews about the country's innovation ecosystem were analyzed. the findings of the research include eight main themes (influence on society, the role of the government, the foundation of knowledge-based economy, investment, government obstacles, communication and interactions, the mechanism of change and the spread of innovation) and 23 sub-themes and 103 open codes. also, due to the importance of high-level state documents in drawing the desired future and determining goals, strategies and innovative measures, the collected themes were adapted to 12 high-level state documents and the result indicated their compatibility with these documents. based on the analysis of findings, three main issues can be concluded. first of all, the government, by expanding the scope of its activity in the ecosystem of innovation, simultaneously fuels the increase of extensive bureaucracy in it, which shows the paradox between the role of facilitating and removing the bureaucratic obstacles of the government. second, despite the view of connecting knowledge to the country's economy, its macro effects in indicators such as productivity growth rate and solving society's problems are still weak. thirdly, due to the small amount of domestic investment (public and private sector), the entry of foreign investment can accelerate the development of the innovation ecosystem.