>
Fa   |   Ar   |   En
   تاثیر تغییر متغیرهای اقلیمی بر تبخیر و تعرق پتانسیل در مناطق خشک با استفاده از زمین‌آمار (بررسی موردی: استان یزد)  
   
نویسنده مهدوی نژاد الهام ,حسینی زین العابدین ,ملکی نژاد حسین ,اسدی محمد امین
منبع مديريت بيابان - 1397 - شماره : 12 - صفحه:1 -18
چکیده    در سامانه های آبی، بارش به عنوان ورودی و تبخیر و تعرق به عنوان خروجی در نظر گرفته می شود. درنتیجه آب در دسترس از رابطه این دو عامل به دست می آید. بنابراین بعد از بارش ﺗﺒﺨﯿر و ﺗﻌﺮق مهمترین عامل ﭼﺮﺧه ﻫﯿﺪروﻟﻮژی است. ﺗﺒﺨﯿر و ﺗﻌﺮق تحت تاثیر متغیرهای اقلیمی همچون دما، باد، رطوبت و تابش آفتاب می باشد. در تحقیق حاضر، تغییرات نرخ تبخیروتعرق پتانسیل و چگونگی تاثیرگذاری تغییرات هر یک از متغیرهای اقلیمی موثر شامل دما، باد، رطوبت و تابش آفتاب در این تغییرات احتمالی، مورد بررسی قرار گرفت. نخست تبخیر و تعرق دوره 2015-1999 در سطح استان یزد در 14 ایستگاه هواشناسی با روش فائو-پنمن-مانتیث محاسبه شد. به دلیل کمبود داده های ساعات آفتابی در تعدادی از ایستگاه ها، بازسازی داده های ناقص به روش رگرسیون طبق رابطه دما و ساعات آفتابی انجام شد. همچنین به علت عدم وجود داده های سرعت باد در برخی ایستگاه ها، بازسازی آنها با استفاده از داده های سایر ایستگاه ها به سه روش وزن معکوس فاصله، کریجینگ و کوکریجینگ انجام گرفت. بعد از محاسبه تبخیر و تعرق پتانسیل، داده های تبخیر و تعرق پتانسیل پهنه بندی شد و با انجام آزمون منکندال، روند ماهانه و سالانه آنها بررسی شد. نتایج نشان داد با وجود وقوع پدیده تغییر اقلیم و افزایش دما در 13 ایستگاه از 14 ایستگاه مورد مطالعه، مقدار تبخیر و تعرق پتانسیل در چند دهه گذشته روند کاهشی داشته است. بررسی متغیرهای موثر بر تبخیر و تعرق پتانسیل نشان داد که سرعت باد در چند دهه گذشته روند کاهشی داشته است و این کاهش با وجود افزایش دما موجب کاهش تبخیر و تعرق پتانسیل 64.28 درصد از ایستگاه ها شد است. روند کلی تبخیر و تعرق در این دوره 0.86 بوده که بیانگر روند کاهشی تبخیر و تعرق در سطح استان یزد می باشد.
کلیدواژه فائو-پنمن-مانتیث، من-کندال، معکوس فاصله، کریجینگ
آدرس دانشگاه یزد, دانشکده منابع طبیعی و کویرشناسی, ایران, دانشگاه یزد, دانشکده منابع طبیعی و کویرشناسی, گروه مرتع و آبخیزداری, ایران, دانشگاه یزد, دانشکده منابع طبیعی و کویرشناسی, گروه مرتع و آبخیزداری, ایران, دانشگاه یزد, دانشکده منابع طبیعی و کویرشناسی, گروه مرتع و آبخیزداری, ایران
 
   Study of Effect of Climate Change on Potential Evapotranspiration in Arid Areas Using Geostatistics (Case Study: Yazd Province)  
   
Authors Mahdavie Nezhad Elham ,Maleki Nezhad Hossein ,Asadi Mohammad Amin ,Hosseini Seyed Zeinalabedin
  
 
 

Copyright 2023
Islamic World Science Citation Center
All Rights Reserved