ارزیابی نقش سکونتگاه‌های غیررسمی در بزهکاری ساکنان مطالعه موردی: مناطق اسلام‌آباد و کشتارگاه شهر ارومیه

زمینه و هدف: رشد جمعیت در ایران، که در سال 1402 برابر با 0.7 درصد برآورد شده است، چالش‌هایی همچون افزایش فقر، توسعه بی‌رویه شهرها، بحران مسکن، مهاجرت گسترده روستاییان به شهرهای بزرگ و شکل‌گیری سکونتگاه‌های غیررسمی (حاشیه‌نشینی) را به همراه داشته است. این پژوهش با هدف بررسی تاثیر سکونتگاه‌های غیررسمی بر بزهکاری در شهرستان ارومیه انجام شده است.روش‌ پژوهش: این تحقیق از نظر روش‌شناسی، توصیفی-پیمایشی و مبتنی بر روش زمینه‌یابی است. جامعه آماری شامل ساکنان مناطق حاشیه‌نشین اسلام‌آباد و کشتارگاه در شهر ارومیه است. برای تعیین نمونه، از روش نمونه‌گیری تصادفی ساده استفاده شد و 100 نفر از ساکنان این دو منطقه (به‌طور مساوی) انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‌ها شامل مشاهده و پرسش‌نامه‌ای محقق‌ساخته با 20 گویه پنج‌گزینه‌ای بر اساس طیف لیکرت است. داده‌های جمع‌آوری‌شده با استفاده از نرم‌افزار spss و از طریق آزمون ضریب همبستگی پیرسون و آزمون t مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفتند.یافته‌ها: نتایج تحلیل داده‌ها نشان داد که بین سکونتگاه‌های غیررسمی و گرایش به رفتارهای بزهکارانه رابطه معناداری وجود دارد. همچنین، توزیع ناعادلانه ثروت و مهاجرت با افزایش رفتارهای بزهکارانه همبستگی مثبت دارند. علاوه بر این، میزان محرومیت نسبی در مناطق حاشیه‌ای، زمینه‌ساز ارتکاب بزهکاری است.نتیجه‌گیری: بررسی‌ها نشان داد که میزان بزهکاری میان شهروندان حاشیه‌نشین و سایر شهروندان بر اساس پایگاه اجتماعی و اقتصادی آن‌ها تفاوت معناداری دارد. همچنین، میان محل سکونت، نرخ بیکاری و گرایش به بزهکاری و آسیب‌های اجتماعی ارتباط مثبت و معناداری مشاهده شد. این نتایج نشان‌دهنده تاثیر مستقیم شرایط نامناسب اقتصادی و اجتماعی در سکونتگاه‌های غیررسمی بر افزایش رفتارهای بزهکارانه در این مناطق است

evaluation of the role of informal settlements in the criminal behavior of residents (case study: islam abad and koshtargah areas of urmia city)

background and objectivepopulation growth in iran (0.7% in 2023) has led to several socio-economic issues, including increasing poverty, uncontrolled urban expansion, housing shortages, mass rural-to-urban migration, and most notably, the emergence of a new form of living known as informal settlements or marginalized urban areas. the present study aims to evaluate the role of informal settlements in the criminal behavior of residents in urmia county.methodologygiven the research subject, the study employs a descriptive-survey method with a correlational approach. the statistical population includes all residents of the islam abad and koshtargah neighborhoods, which are among the marginalized areas of urmia city. a sample of 100 individuals was selected using a simple random sampling method, ensuring an equal distribution between the two areas. data collection was conducted through direct observation and a researcher-designed questionnaire consisting of 20 five-option likert-scale questions. the collected data were analyzed using spss software, pearson’s correlation coefficient, and the t-test.findings and resultsthe findings indicate a correlation between informal settlements and the tendency toward criminal behavior. a positive correlation exists between the unequal distribution of wealth, migration, and the propensity for criminal acts. additionally, a positive correlation was found between the level of relative deprivation in marginalized areas and the facilitation of criminal behavior. socioeconomic status differentiates the criminal behavior of marginalized citizens from that of the general urban population. furthermore, a positive correlation was observed between residence location, unemployment, and tendencies toward delinquency and social harm.