ارزیابی مولفه‌های موثر بر آسیب‌ های اجتماعی با تاکید بر محلات فرودست شهری (مورد مطالعه: شهر اردبیل)

زمینه و هدف: سکونت‌گاه‌های غیررسمی به ‌عنوان کانون ‌های خطر و مرکز انباشت انواع آسیب‌های اجتماعی و جرم قلمداد می‌شوند. به‌گونه‌ای که این محلات جزء مسئله‌دارترین و شکننده‌ترین محلات در مقایسه با سایر محلات شهری می‌باشند. بر این مبنا هدف اساسی پژوهش حاضر بررسی آسیب‌های اجتماعی محلات شهراردبیل با تاکید بر محلات فرودست شهری جهت برنامه‌ریزی آتی می‌باشد.روش: پژوهش حاضر از لحاظ هدف کاربردی و از لحاظ روش توصیفی- تحلیلی است که در زمره مطالعات وابستگی قرار می‌گیرد که به روش پیمایشی انجام گرفته است. جامعه آماری پژوهش منطبق بر محلات 15 گانه سکونت‌گاه‌های غیررسمی شهر اردبیل است. حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران 382 نفر برآورد شد. جهت افزایش دقت کار مجموعاً 450 پرسش‌نامه به روش نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب شدند (هریک از محلات هدف 30 پرسش‌نامه) توزیع و تکمیل شد. به‌منظور ارزیابی مولفه‌های موثر بر آسیب‌های اجتماعی در محلات حاشیه‌نشین شهر اردبیل از 6 مولفه (اقتصادی، محیطی، اجتماعی- فرهنگی، خانوادگی، فردی- روانی، مدیریتی) بهره برده شد. برای تجزیه‌و‌تحلیل داده‌ها از نرم‌افزارهای لیزرل و اس‌پی‌اس‌اس استفاده شده است.یافته‌ها: نتایج آزمون تی‌تک نمونه‌ای نشان داد که تمامی مولفه‌های مورد بررسی جزء عوامل موثر در آسیب‌های اجتماعی در محلات فرودست شهری اردبیل هستند چرا که نتایج آزمون تمام متغیرها مثبت بوده و نمره بیش‌تر از عدد حد وسط (3) کسب نموده‌اند. سطح معناداری متغیرها نیز از 0.05 کم‌تر مشاهده شد، بنابراین فرضیه پژوهش با سطح 95 درصد مورد تایید واقع شد. با عنایت به این‌که همه مولفه‌های مورد بررسی دارای بار عاملی بیش‌تر از 0.4 کسب کردند، از این‌رو نتایج حاصل از ضریب مسیر (β) حاکی از روابط مثبت بین متغیرهای پژوهش می‌باشد. هم‌چنین مقدار ضریب شاخص‌های rmsea برابر با (0.71) و ضریب chi-square (415.35) به‌دست آمد بنابراین می‌توان ادعا کرد که مدل پژوهش نشان از برازش خوب و مطلوب برخوردار می‌باشد.نتیجه‌گیری: در پژوهش حاضر بیش‌ترین میانگین به‌ترتیب به مولفه اقتصادی و مدیریتی و کم‌ترین میانگین نیز به مولفه فردی- روانی اختصاص دارد.

evaluating the factors affecting social harms emphasisingurban disadvantaged neighborhoods (case study: ardabilcity)

informal settlements are considered as centers of danger and center of accumulation all kinds of social damage and crime, and they are among the most problematic and fragile neighborhoods compared to other urban neighborhoods. based on this, the main goal the current research is investigate the social harms the neighborhoods of ardabil city with an emphasis on lower urban neighborhoods for future planning.the current research is applied in terms of purpose and descriptive-analytical in terms of method. the statistical population of the research corresponds to the 15 informal settlements of ardabil city. 6 components (economic, environmental, socio-cultural, family, individual-psychological, management) were used to evaluate the factors affecting social damage in the suburbs of ardabil. lisrel and spss software were used to analyze the data.the results the one-sample t-test showed that all the investigated components are among the effective factors in social damage in the lower urban areas of ardabil. the significance level of the variables was also less than 0.05. given that all the investigated components had a factor load greater than 0.4, the results of the path coefficient (β) indicate positive relationships between the research variables. also, the value of the rmsea coefficient was equal to (0.71) and the chi-square coefficient was (41.35), so it can be claimed that the research model has a good and favorable fit.among the investigated components in the current research, the highest average is assigned to the economic and managerial variables, and the lowest average is assigned to the individual-psychological variable.