تحلیل نظریۀ رفتار متقابل اریک برن بر جنبۀ«والد» شخصیت ‏های رمان سووشون

یکی از نظریات دانش روان‏شناسی که به بررسی شخصیت افراد می‏پردازد، نظریۀ تحلیل رفتار متقابل اریک برن است. بر اساس دیدگاه برن شخصیت انسان‏ها متشکل از سه جنبۀ «بالغ»، «والد» و «کودک» است که با توجه به شرایط موجود و پیش‏زمینۀ تربیتی هر فرد، یک جنبه، کنترل شخصیت را بر عهده می‏گیرد. براساس این نظریه، شخصیتی متعادل و سازگار دانسته می‏شود که جنبه بالغ وی با توجه به اقتضای حال و مقام، به سایر جنبه‏ها اجازۀ کنترل شخصیت را بدهد. وقایع رمان «سووشون» سیمین دانشور که در شهر شیراز اتفاق می‏افتد، به عنوان نمونه‏ای از کل جامعۀ آن روز ایران شناخته می شود که ویژگی‏های روانی شخصیت‏های آن متاثر از شرایط جامعه و متناسب با آن به تصویر کشیده شده‏است. این پژوهش بر آن است تا به روش توصیفی – تحلیلی و بر اساس مطالعات کتابخانه‏ای، رفتار متقابل شخصیت‏ها در جامعه داستانی سووشون را  بر پایۀ نظریه تحلیل رفتار متقابل اریک برن مورد بررسی قرار دهد تا از این طریق، هم‏ارزی شخصیت ها و وقایع رمان با شرایط جامعه را آشکار کرده و به این سوال اساسی پاسخ دهد که استبداد حاکم بر جامعه چه تاثیری بر جنبه والد شخصیت های رمان سووشون گذاشته است؟ به نظر می رسد استبداد حاکم بر جامعه سنتی آن روز ایران باعث شده است تا رفتار اغلب شخصیت‏های داستان تحت تاثیر جنبه والد آنها شکل گرفته و غلبۀ ارزش‏های سنتی در جامعه مردسالار ، موجب شده تا رفتار متقابل مردان و زنان داستان در قالب الگوی ارتباطی والد به کودکبروز یابد.

analyzing eric berne's theory of transactional analysis on the parent aspect of the characters in the suvashun novel

one of the theories of psychology knowledge that studies the interaction of people and their personality is eric burn's theory of transactional analysis. according to burn's point of view, human personality consists of three aspects: adult, parent and child that according to the existing conditions and according to the educational background of each person, one aspect takes control of the personality. according to this theory, a balanced and compatible personality is considered to be one whose mature aspect allows other aspects to control the personality according to the requirements of the situation and position. the events of the soowashoon novel that take place in shiraz city are known as an example of the entire society of iran at that time. the psychological characteristics of its characters are depicted, influenced by the conditions of the society and in accordance with it. this research aims to analyze the interaction of the characters in the fictional society of swoowashoon based on eric berne's theory of transactional analysis using a descriptive-analytical method and based on library studies and in this way, reveal the equivalence of the characters and events of soowashoon novel with the conditions of the society and to answer this basic question, what effect has the tyranny ruling the society had on the paren aspect of the characters in soowashoon novel. it seems that the despotism of the traditional iranian society has caused the behavior of most of the characters in the story to be influenced by their parent aspect and the predominance of traditional values in patriarchal society, draws the mutual behavior of men and women of the story in the form of parent to child communication pattern.