بررسی تقابل های دوگانه مکان وکارکردهای معنایی آن در شعر ناجی علّوش

تقابل دوگانه مکانی نوعی بررسی نقدی است که به کشف تناقضها و تفاوت های جفت واژگان مکانی می پردازد که با کارکردهای معنایی شان به زیبایی متن کمک می کنند از آنجا که حضور مکان یکی از بارزترین ویژگی های شعر فلسطین شمرده می شود لذا گاهی شاعران ار این هنرسازه که تحت تاثیر تاملات روانشناسانه است، به منظور بیان مقاصد و احساساتشان مدد می جویند. ناجی علّوش شاعر غربت‌نشین فلسطینی با به کارگیری ساختار تقابل‌گونۀ مکانی توانست شبکه ای از معانی و مفاهیم مورد نظر خویش را به مخاطب القا کند  و در پَس همۀ این جفت واژگان مکانی دغدغه های‌ روانی، سیاسی و اجتماعی اش نهفته است که گویای عواطف و عقاید اوست. از این رو، پژوهش حاضر می‌کوشد با استفاده از شیوۀ توصیفی–تحلیلی به بررسی برجسته‌ترین مکان های تقابلی در شعر این شاعر معاصر بپردازد تا بتواند به درک درستی از رابطۀ معنایی میان دو مفهوم متضاد مکانی که نقش بارزی در زیبایی و انسجام متن دارند، دست یابد. یافته های پژوهش بیانگر این است که دوگانه‌های مکانی نقش مهمی در انتقال احساسات درونی شاعر نسبت به دو مکان متفاوت و تبادل اندیشه و تفکرش داشته است. مهم ترین مکانی های تقابلی به کاررفته عبارتند از: تقابل ارتباط با جدایی، تقابل مکان عربی با مکان غربی-استعماری، تقابل وطن با تبعید و حسّ غربت، تقابل اینجا با آنجا. و این تقابل های دوگانه به ذهن خواننده مفهوم هویت، استعمارستیزی،  دغدغه‌مند بودن شاعر نسبت به وطن خویش و وطن عربی، تبیین احساس درونی‌اش از اغتراب مکانی را تداعی می کند.

a study of binary opposition of place and its semantic functions in naji allosh's poetry

binary opposition of place is a type of critical analysis that examines the differences between pairs of spatial words that contribute to the beauty of the text with their semantic functions. since the presence of place is one of the most prominent features of palestinian poetry therefore, sometimes poets seek help from it in order to express their intentions and talk about their pleasant and unpleasant feelings. naji alloush, a contemporary palestinian poet, was able to instill a network of his desired meanings and concepts into the audience by using the contrasting spatial structure and behind all these words, there is a place for his psychological, political and social concerns, which is indicative of his emotions and opinions. this research tries to investigate the most prominent contrasting places in this contemporary poet's poetry by using the descriptive-analytical method in order to achieve a correct understanding of the semantic relationship between two contrasting spatial concepts. the findings of the research show that spatial duals played an important role in conveying the poet's inner feelings towards two different places and expressing his thoughts. the most important dualities used are: connection and its contrast with separation, homeland and its confrontation with exile, here and its contrast with there. these duals express the concept of identity, anti-colonialism, the poet's concern for his homeland and the arab homeland, and the sadness of a place of alienation.