بررسی اسطوره جمشید در گرشاسب نامه اسدی طوسی و جام جمشیدی عبدی بیگ شیرازی در تطبیق با نگاره‌های جمشید در شاهنامه بایسنقری

اسطوره‌ها پدید می‌آیند تا انسان‌ها در قالب این اساطیر، به بازنمود اندیشه‌ها، آرزوها، آرمان‌ها، یا نیازهای بشری خود در بستر زندگی بپردازند و در هر دوره از سیر تکاملی آن، مطابق با آرزوهای خود و خوشامد ذوقشان، بر مبنای روش‌های معین و مشخصی، تغییر و تحولی در ساختار آن پدید آورند. اسطوره جمشید و داستان دلدادگی وی نیز از این امر مستثنی نیست؛ سیر تحول تاریخی این اسطوره بیانگر این مهم است. این اسطوره در نسخ مصور شاهنامه نیز ترسیم شده و موردتوجه است. این پژوهش، به‌گونۀ توصیفی – تحلیلی به بازنمود چگونگی آن پرداخته شده است و برای تبیین بیشتر موضوع، بر دو نمونه متاخر، گرشاسب‌نامه اسدی طوسی، و جدیدتر، نسخه ‌خطی منظومه جام جمشیدی عبدی‌بیگ نویدی شیرازی تاکید شده است تا تفاوت ساختاری موضوع واحد، در دو روایت، به تصویر کشیده شود. همچنین بررسی اسطوره جمشید در نسخه مصور شاهنامه بایسنقری نیز به‌نوعی ترسیم و بازنمود انگاره‌های فرهنگی حاکم بر این دورۀ تاریخی ست.اهداف پژوهش:بررسی اسطوره جمشید در گرشاسب‌نامه اسدی طوسی و نسخه خطی جام جمشیدی عبدی‌بیگ شیرازی.بررسی نگاره‌های اسطوره جمشید در شاهنامه بایسنقری.سوالات پژوهش:اسطوره جمشید در گرشاسب‌نامه اسدی طوسی و نسخه خطی عبدی‌بیگ شیرازی چه جایگاهی دارد؟نگاره‌های اسطوره جمشید در شاهنامه بایسنقری چگونه بازتاب یافته است؟

the myth of jamshid in asadi tusi’s garshaspnameh and abdi beyg shirazi’s jam-e jamshidi in comparison with the depictions of jamshid in the baysunqur shahnameh

myths emerge as frameworks through which humans represent their thoughts, desires, ideals, or needs within the context of life, undergoing transformations in each stage of their evolution according to prevailing aspirations and aesthetic preferences, based on specific and defined methods. the myth of jamshid and his tale of love is no exception; its historical development reflects this phenomenon. this myth is also depicted and emphasized in illustrated manuscripts of the shahnameh. this study employs a descriptive-analytical approach to explore how this myth is represented, focusing particularly on two later examples: asadi tusi’s garshaspnameh and the more recent poetic manuscript jam-e jamshidi by abdi beyg navidi shirazi, in order to illustrate structural differences in the treatment of the same subject in two narratives. additionally, the myth of jamshid as portrayed in the illustrated baysunqur shahnameh is examined as a cultural reflection of the dominant ideas of that historical period.research objectives:to investigate the myth of jamshid in asadi tusi’s garshaspnameh and abdi beyg shirazi’s jam-e jamshidi manuscript.to analyze the visual representations of the jamshid myth in the baysunqur shahnameh.research questions:what is the status of the jamshid myth in asadi tusi’s garshaspnameh and abdi beyg shirazi’s manuscript?how are the visual depictions of the jamshid myth reflected in the baysunqur shahnameh?