بررسی تطبیقی نظام قیمت‌گذاری دارو در ایران با کشورهای منتخب

مقدمه: قیمت‌گذاری داروها نقشی اساسی در ارائه مراقبت‌های بهداشتی، تاثیرگذاری بر دسترسی بیماران به داروهای ضروری و تعیین پایداری مالی سیستم‌های بهداشتی درمانی در جهان ایفا می‌کند. قیمت زیاد دارو منجر به نابرابری در دسترسی به آن و پایین نگاه‌داشتن دستوری قیمت نیز موجب عدم تمایل به سرمایه‌گذاری در این صنعت و عدم پیشرفت و نوآوری در داروها می‌شود. هدف از این تحقیق، بررسی تطبیقی نظام قیمت‌گذاری دارو در ایران با کشورهای منتخب شامل فرانسه، ترکیه و اسپانیا بود.روش: پژوهش تطبیقی- توصیفی حاضر با مرور کتب چاپی و غیر چاپی و بررسی پایگاه‌های معتبر علمی-تخصصی انجام شد. داده‌های گردآوری به‌صورت تطبیقی مقایسه شد‌. یافته‌ها: راهبردهای اصلی قیمت‌گذاری دارو در ترکیه شامل نظام قیمت‌گذاری مرجع خارجی و داخلی در کنار مذاکره با تولیدکنندگان می‌باشد. نظام قیمت‌گذاری در اسپانیا تلفیقی از اضافه‌بها، قیمت‌گذاری مذاکره‌ای، قیمت‌گذاری مرجع و قیمت‌گذاری براساس ارزش است. راهبرد اصلی در فرانسه نظام قیمت‌گذاری مذاکره‌ای و مبتنی بر ارزش همراه با قیمت‌گذاری مرجع است. اساس قیمت‌گذاری در ایران نظام قیمت‌گذاری مرجع خارجی (مانند سه کشور دیگر) در کنار پیشنهاد‌های تولیدکننده است ولی همچنان برای برخی از دسته‌های دارویی، از قیمت‌گذاری برمبنای هزینه تمام‌شده و اضافه‌بها استفاده می‌شود.نتیجه‌گیری: به‌نظر می‌رسد در ایران نیز مانند کشورهای پیشگام در این صنعت باید به قیمت‌گذاری دارو مبتنی بر ارزش توجه بیشتری شود.

comparative study of pharmaceutical pricing systems in iran and selected countries

introduction: drug pricing plays a crucial role in healthcare delivery, affecting patients' access to essential medicines and determining the financial sustainability of healthcare systems worldwide. high drug prices lead to inequality in access, while strict price control may discourage investment in this industry and reduce progress and innovation in medicines. the aim of this study was to compare the drug pricing system in iran with that of selected countries including france, turkey, and spain.methods: this  comparative study used  printed and non-printed books and articles identified through scientific databases. the collected data were qualitatively compared.results: in turkey, both foreign and domestic reference pricing systems, along with negotiations with manufacturers, serve as the main drug pricing strategies. in spain, the pricing system combines mark-up, negotiated pricing, reference pricing, and value-based pricing. in france, negotiated and value-based pricing system are the main strategies, with reference pricing as a complementary approach. in iran, the foreign reference pricing system, similar to the other three countries, is the basis for pricing along with manufacturer proposals, though for some drug categories, pricing is still based on cost and mark-up. conclusion: it seems that in iran, as in leading countries in this industry, greater attention should be paid to value-based drug pricing.