مرور نظاممند و فراتحلیل اعتیاد به گوشی هوشمند در میان دانشجویان و دانش آموزان ایرانی

مقدمه: با پیشرفت فناوری‌های جدید، استفاده از گوشی‌های هوشمند در سراسر جهان در حال افزایش است. استفاده بیش از حد از گوشی‌های هوشمند در میان دانش‌آموزان به یک چالش جدی تبدیل شده است. مرور نظام‌مند و فراتحلیل حاضر به بررسی نمره استاندارد اعتیاد به گوشی‌های هوشمند در بین دانشجویان و دانش‌آموزان ایرانی پرداخته است.روش ها: تمام مطالعات منتشرشده به زبان فارسی و انگلیسی که اعتیاد به گوشی‌های هوشمند را در بین دانشجویان و دانش‌آموزان ایرانی مورد بررسی قرار داده‌اند، در تحلیل گنجانده شدند. جستجو در پایگاه‌های داده‌های ملی (sid و magiran) و بین‌المللی (pubmed، scopus، sciencedirect و web of science) انجام شد. مطالعات مشاهده‌ای، مطالعات منتشرشده به زبان فارسی یا انگلیسی، گزارش نمرات اعتیاد به اینترنت، انجام مطالعات روی دانش‌آموزان و دانشجویان ایرانی و دسترسی به متن کامل مقالات جزء معیارهای ورود بود. کیفیت روش‌شناسی مقالات با چک‌لیست jbi ارزیابی شد. آمار i² و آزمون q کوکران برای آزمون همگنی بین مطالعات استفاده شد. تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار stata نسخه 16 انجام شد.یافته ها: بیست مقاله با جمعیت نمونه کلی 6901 مورد تحلیل قرار گرفت. نمره استاندارد تجمیعی برای اعتیاد به گوشی‌های هوشمند 39 درصد بود (با بازه اطمینان 45-33 درصد). نمرات استاندارد برای اعتیاد به گوشی‌های هوشمند در دانشجویان و دانش‌آموزان ایرانی به ترتیب 39/5 (با بازه اطمینان 46/5-32/6 درصد) و 36/6 (با بازه اطمینان 48/6-24/6 درصد) بود (p=0/677). یافته‌های متارگرسیون نشان داد که هیچ ارتباطی بین نمره استاندارد اعتیاد به گوشی‌های هوشمند با اندازه نمونه (p=0/834) و سال انتشار (p=0/648) وجود ندارد. انحراف انتشار نیز معنادار نبود (p=0/211).نتیجه‌گیری: نمره استاندارد برای اعتیاد به گوشی‌های هوشمند در دانشجویان و دانش‌آموزان ایرانی متوسط بود. آموزش به دانشجویان برای مقابله با اعتیاد به گوشی‌های هوشمند و پیامدهای منفی آن ضروری است.

a systematic review and meta-analysis of smartphone addictionamong iranian high school and university students

introduction: with the rapid advancement of technology, there has been a surge in using smartphones by students which has turned in to a very critical social issue worldwide. this systematic review and meta-analysis aimed to evaluate the prevalence of smartphone addiction among iranian high school and university students.methods: a comprehensive search was conducted in national (sid, magiran) and international (pubmed, scopus, web of science) databases covering both persian and english studies on smartphone addiction. full text observational studies which reported smartphone addiction scores and focused on iranian high school and university students were selected. the methodological quality of studies was assessed using the jbi checklist, heterogeneity among studies was evaluated using cochran’s q test, and data analysis was performed using stata version 16.results: 20 articles, with a combined sample size of 6,901, were included in the analysis. the pooled prevalence of smartphone addiction was 39% (95% ci: 33%-45%). the prevalence rates for smartphone addiction among iranian high school and university students were 39.5% (95% ci: 32.6%-46.5%) and 36.6% (95% ci: 24.6%-48.6%) respectively (p = 0.677). meta-regression analysis indicated no significant relationship between smartphone addiction prevalence and sample size (p = 0.834) or publication year (p = 0.648). no significant publication bias was observed either (p = 0.211).conclusion: the prevalence of smartphone addiction among iranian high school and university students was moderate. educational interventions are essential to equip students with strategies to manage smartphone addiction and mitigate its negative impacts on their lives.