طراحی الگوی تاب‌آوری منابع انسانی با رویکرد فرهنگ سازمانی در چارچوب سیاست‌های کلی نظام اداری

تاب‌آوری منابع انسانی به معنای توانایی کارکنان برای ادامۀ فعالیت در شرایط کاری نامساعد است. از آنجا که فعالیت کاری بلندمدت در شرایط کاری نامساعد موجب فرسودگی شغلی و ترک خدمت کارکنان می‌شود، موضوع تاب‌آوری منابع انسانی توجه پژوهشگران را جلب کرده است. هدف از این پژوهش ارائۀ الگوی تاب‌آوری منابع انسانی با رویکرد فرهنگ سازمانی در سازمان امور مالیاتی ایران است. روش تحلیل داده‌ها در بخش کیفی، تحلیل مضمون و در بخش کمّی، مدل‌‌سازی معادلات ساختاری است. جامعۀ آماری پژوهش در بخش کیفی شانزده نفر از خبرگان و مدیران منابع انسانی سازمان امور مالیاتی است. داده‌های تحقیق در بخش کیفی، با روش مصاحبۀ نیمه‌ساختاریافته و در بخش کمّی، با پرسش‌نامۀ محقق‌ساخته گردآوری شد. روایی پرسش‌نامه و روایی سازه و پایایی با استفاده از آلفای کرونباخ محاسبه و تایید شد. الگوی تاب‌آوری منابع انسانی در قالب هفت مضمون فراگیر و بیست مضمون سازمان‌دهنده استخراج شد که عبارت‌اند از: فرهنگ رفتار شهروندی سازمانی، فرهنگ عاطفی، فرهنگ دانش‌محوری، فرهنگ اشتیاق شغلی، فرهنگ معنویت، فرهنگ تعالی منابع انسانی و فرهنگ حمایتی. طبق نتایج پژوهش، اجرای موثر اقدام‌های شناسایی‌شده در راستای تاب‌آوری منابع انسانی، مانع از دست رفتن منابع انسانی شایسته و کارآمد سازمان می‌شود.

designing a resilience model for human resources with an organizational culture approach within the framework of the general policies of the administrative system

human resources resilience refers to employees’ ability to sustain their performance under unfavorable working conditions. prolonged exposure to such conditions often results in job burnout and employee turnover, making resilience a critical focus for researchers. this study aims to develop a model for human resources resilience based on an organizational culture approach within the tax administration. data analysis employed content analysis for the qualitative phase and structural equation modeling (sem) for the quantitative phase. the qualitative phase’s statistical population consisted of 16 experts and human resource managers from the iran tax affairs organization. data collection involved semi-structured interviews for the qualitative phase and researcher-designed questionnaires for the quantitative phase. the validity (content and construct) and reliability of the questionnaire were assessed and confirmed using cronbach’s alpha. the human resources resilience model was derived from seven overarching themes and 20 organizing themes, including: organizational citizenship culture, emotional culture, knowledge-centric culture, culture of job engagement, spirituality culture, human resources excellence culture, and supportive culture. effective implementation of the identified measures enhances human resources resilience and prevents the loss of competent and efficient personnel.