رابطه توسعه مالی-توسعه تکنولوژی انرژی‌های تجدیدپذیر و نقش فراوانی منابع طبیعی: سیستم مالی توسعه‌یافته در مقابل کمتر توسعه‌یافته

نقش سیستم مالی  جهت تامین نیاز سرمایه‌گذاری کلان برای توسعه تکنولوژی انرژی‌های تجدیدپذیر  جهت کاهش گازهای گلخانه‌ای و امنیت انرژی بسیار با اهمیت است. رابطه بین توسعه مالی و توسعه تکنولوژی انرژی‌های تجدیدپذیر تحت تاثیر ویژگی‌های مختلف و ساختار اقتصادی کشورها قرار دارد. تاثیر فراوانی منابع طبیعی بر رابطه بین توسعه مالی و توسعه تکنولوژی انرژی‌های تجدیدپذیر بر اساس میزان توسعه یافتگی سیستم مالی کشورها می‌تواند متفاوت باشد. در پژوهش حاضر، تاثیرگذاری توسعه مالی بر توسعه تکنولوژی انرژی های تجدیدپذیر در دو گروه مختلف از کشورهای صاحب منابع طبیعی ( 20 کشور توسعه‌یافته با سیستم مالی توسعه‌یافته و کمتر توسعه‌یافته ، 25 کشور در حال توسعه با سیستم مالی توسعه‌یافته و کمتر توسعه‌یافته)، مورد بررسی قرار گرفته است. رابطه مذکور و عوامل موثر بر آن با استفاده از تخمین زن گشتاورهای تعمیم یافته دو مرحله‌ای «آرلانو و باند» و« بلوندل و باند» طی دوره زمانی 2000 تا 2021 انجام شده و صحت نتایج به دست آمده نیز با استفاده از تخمین زن‌های «حداقل مربعات معمولی پویا» و «حداقل مربعات معمولی کاملا اصلاح شده» مورد تایید قرار گرفته است. بر اساس نتایج، توسعه مالی در تمامی کشورهای مورد بررسی تاثیر مثبت بر توسعه تکنولوژی انرژی های تجدیدپذیر داشته است. همچنین فروانی منابع طبیعی در کشورهای توسعه‌یافتۀ صاحب منابع طبیعی نه تنها موجب کاهش ظرفیت نصب تکنولوژی انرژی های تجدیدپذیر نشده است، بلکه در کشورهای توسعه‌یافتۀ صاحب منابع طبیعی با بازارهای مالی توسعه یافته، موجب توسعه تکنولوژی‌های انرژی های تجدیدپذیر شده، بنابراین فرضیه نفرین منابع در این کشورها تایید نشده است.  پدیده نفرین منابع طبیعی در کشورهای در حال توسعه صاحب منابع طبیعی به‌ویژه با بازارهای مالی کمتر توسعه‌یافته در این دوره تایید شده است. لذا میزان توسعه یافتگی سیستم مالی کشورهای برخوردار از منابع طبیعی یکی از مهم ترین پارامترهایی است که می‌تواند از بروز نفرین منابع در این کشورها جلوگیری کند.

financial development and renewable energy technology development nexus, and the role of natural resources: developed financial systems vs. less developed financial systems

this study investigates the impact of financial development on renewable energy technology deployment in resource-rich countries with varying levels of financial system maturity. using panel data from 2000 to 2021, the models were estimated with the generalized method of moments (gmm), while the robustness of results was validated through dynamic ordinary least squares (dols) and fully modified ordinary least squares (fmols). the findings indicate that financial development positively affects renewable energy growth in all countries studied. in developed resource-rich countries, particularly those with advanced financial markets, natural resource abundance has facilitated renewable energy development, providing no evidence of the resource curse. in contrast, developing resource-rich countries with less developed financial systems show signs of the resource curse. these results highlight the crucial role of financial system development in transforming resource wealth into an opportunity for renewable energy advancement.