شناسایی و رتبه بندی الزامات انتشار اوراق حوادث فاجعه آمیز جهت انتقال ریسک های صنعت نفت ایران به بازار سرمایه

در سال‌های اخیر انتقال ریسک از بازارهای بیمه‌ای به بازار سرمایه به‌عنوان یکی از مهم‌ترین ابزارهای مدیریت ریسک در دنیا شناخته شده است. انتقال ریسک به بازار سرمایه از طریق انتشار اوراق حوادث فاجعه‌آمیز صورت می‌پذیرد و راهکاری مطمئن برای تضمین جبران خسارت‌های ناشی از حوادث سهمگین و بیمه‌ناپذیر است. از سوی دیگر با توجه به ریسک‌های موجود در صنعت نفت و گاز کشور، استفاده از این اوراق موضوعی ضروری و اجتناب‌ناپذیر است. پژوهش حاضر درصدد است با شناسایی و اولویت‌بندی الزامات انتشار اوراق حوادث فاجعه‌آمیز در صنعت نفت کشور، بستر علمی لازم را جهت انتشار این اوراق برای سیاست‌گذاران و فعالان این عرصه فراهم آورد. دراین مطالعه با استفاده از روش دلفی و از طریق پرسشنامه با طیف لیکرت و احصاء نظرات خبرگان صنعت نفت در سه دور متوالی، تعداد شش معیار شامل سی و دو زیر معیار را به‌عنوان الزامات اساسی در انتشار اوراق بهادار بیمه‌ای در صنعت نفت ایران شناسایی شده‌اند. همچنین با بهره‌گیری از روش رتبه‌بندی و تحلیل سلسله مراتبی و استفاده مجدد از نظرات خبرگان، معیارها و زیر معیارهای احصاء شده اولویت‌بندی گردیدند. براساس یافته‌های تحقیق، الزامات اصلی جهت انتشار اوراق بیمه‌ای در صنعت نفت ایران به ترتیب اولویت عبارتند از: اصلاح و ابداع قوانین، مدیریت فرآیندها، شفافیت، مدیریت دانش، ایجاد و تقویت بسترهای نرم‌افزاری، آموزش و فرهنگ‌سازی. براساس نتایج حاصل از این پژوهش، سیاستگذاران و فعالان این عرصه جهت انتشار موفقیت‌آمیز اوراق حوادث فاجعه‌آمیز می‌بایست ابعاد مختلفی را که در این پژوهش احصا گردیده است در نظر گرفته و به کار گیرند.

identifying and ranking the effective factors for issuing catastrophic bonds to transfer the risks of iran's oil industry to the capital market

one of the innovations that has been formed in the insurance industry in recent years is risk transfer to the capital markets. today, this possibility is provided by issuing insurance bonds and catastrophe bonds, which are the most important type of insurance-linked securities and can redress inefficiency in the insurance industry. today, more and more catastrophe bonds are being issued worldwide, which is welcomed by investors and insurance companies. on the other hand, traditional insurance solutions to cover the risks of iran's oil and gas industry are not efficient as well as sufficient, and using cat bonds to transfer risks of this industry to capital markets is a necessary and inevitable issue. the aim of this research is to identify effective factors for issuing catastrophe bonds in iran's oil and gas industry. based on this and after reviewing the literature through library studies, 33 factors were identified in the form of seven categories, based on the similarities. then, based on the delphi method, experts were asked to express their opinions through an iterative questionnaire. after taking the experts' opinions in every round, the statistics analysis was performed and the delphi process was stopped in the third round. based on the results, 32 factors in six categories were recognized. also, by using the method of analytical hierarchy process and reusing the opinions of experts, the criteria and sub-criteria were prioritized and in order of preference with the titles legislation and amendment of the rules, process management, transparency, knowledge management, creation and strengthening of software platforms and cultivation. based on the results of this research, policymakers and activists in this field should consider and apply the various dimensions that have been counted in this research in order to successfully publish papers on catastrophic bonds