ارائه چارچوبی برای مدل تاب‌آوری تیمی بنیان‌گذاران کسب‌وکارهای استارت آپی ایران

هدف: با ظهور اینترنت و فناوری اطلاعات در دهه های اخیر، استارتاپ ها می توانند حول ایده های نوآورانه، فرصت های جدید کسب‌وکار خلق کنند. از آنجائی که استارتاپ ها با حوزه فناوری گره خورده‌اند، به یک موتور پیشران در اقتصاد کشورها تبدیل شده‌اند؛ اما نرخ بالای شکست آن‌ها نشان می دهد که شکست بخشی از اکوسیستم استارتاپی است و اجتناب‌ناپذیر، و به دلیل منابع و زمان محدود استارتاپ ها، یک پروژه شکست خورده می‌تواند آن‌ها را از کسب‌وکار خارج نماید. با این حال، با توجه به تاثیر قابل توجه بیماری همه‌گیری جهانی و همچنین تحریم‌های اعمال شده برای ایران، برخی از استارت‌آپ‌های ایرانی با شکست مواجه شده اند. از این رو، هدف از این پژوهش ارائه چارچوبی برای مدل تاب‌آوری تیمی بنیان‌گذاران کسب‌وکارهای استارتاپی ایران بوده است. روش پژوهش: پژوهش حاضر از نظر هدف، کاربردی و اکتشافی است و از نظر روش، کیفی بوده که با استراتژی داده بنیاد انجام شده است. در این پژوهش، مطالعه چند موردی در شرکت های ابزار دقیق، ربات صنعت موازی دلتا، پلتفرم نوبت‌دهی آنلاین و ... که چرخه حیات استارتاپی را با موفقیت طی کرده‌اند و تاب آورده‌اند، انجام شده است. بدین ترتیب تعداد نمونه (جامعه مشارکت کننده) با روش گلوله برفی انتخاب شدند و تا رسیدن به نقطه اشباع نظری تعداد 11 مصاحبه انجام و تجزیه و تحلیل شد. همچنین، به منظور تایید روایی داده‎ها و کدها، از بازنگری مشارکت‌کنندگان در پژوهش استفاده گردید و برای سنجش پایایی، از روش پایایی بازآزمون استفاده شد و سپس با معیار توافق درصدی هولستی، میزان تطابق کدها 82 درصد تعیین شد.یافته‌ها: یافته‌ها نشان می دهد که 7 عامل بر موفقیت و شکست تاب‌آوری در استارت‌آپ‌های تیمی ایرانی موثر هستند که این عوامل شامل 20 مفهوم است. این عوامل در مدل پاردایمی پژوهش به صورت عوامل علّی (عوامل در سطح فردی و تیمی)، عوامل زمینه‌ای (شرایط زمینه‌ای همانند عوامل سیاسی و اقتصادی، اجتماعی، شیوه‌های سازمانی، عوامل فرهنگی و منابع جمعی)، عوامل مداخله‌گر (ساختار سازمانی همانند ساختار گروه، طراحی وظیفه و انتظارات و ارتباطات گروه)، راهبردها (رهبری چابکی (حفظ عملکرد و حفظ سلامت) و آموزش پذیری تاب‌آوری تیمی) و پیامدی (تاب‌آوری کسب‌وکارهای تیمی همچون مدیریت و اصلاح رفتار، برنامه‌ریزی و یادگیری و فرهنگ) نشان داده شده‌ است. همچنین، در این پژوهش مفاهیمی چون داشتن مهارت و سهم دانش و تخصصی که در اعضای تیم وجود دارد، باعث موفقیت یا شکست تیم می‌گردد و عوامل روانشناختی مانند وجود اعتماد به نفس، روحیه ریسک‌پذیری و یادگیری در امر تجارت نیز به عنوان عوامل مهم و تاثیرگذار در مدل تاب‌آوری استارتاپی شناسایی شده است. نتیجه‌گیری: نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که اگر چه تیم های مورد مطالعه پس از بحران‌ با مشکلاتی مواجه می شوند، اما همین موانع و بحران‌ها سبب یادگیری از تجربه و ایجاد تجربه مفید و مثبت در جهت آمادگی اعضای تیم (و آموزش پذیری تاب آوری) در آینده گردیده است.

providing a framework for the team resilience model of founders of iranian startup businesses

objective: with the rise of the internet and information technology in recent decades, startups have emerged as a platform for creating new business opportunities based on innovative ideas. since startups are closely tied to the technology sector, they have become a driving force in national economies. however, their high failure rate highlights the reality that failure is an inherent and inevitable part of the startup ecosystem. given the limited resources and time available to startups, a single failed project can lead to the collapse of an entire business. furthermore, the impact of global pandemics (covid-19) and economic sanctions on iran has caused several iranian startups to struggle or fail. therefore, the present study aims to develop a framework for the team resilience model of startup founders in iran.method: this study is applied and exploratory in purpose and employs a qualitative approach using grounded theory. the research includes multiple case studies of companies such as industrial robotics firms, precision instrumentation businesses, and online appointment platforms that have successfully navigated the startup lifecycle and demonstrated resilience. the sampling process followed a snowball approach, continuing until theoretical saturation was achieved after 11 interviews. data validity was ensured through participant review, while reliability was assessed using the test-retest method. the holsti percentage agreement method was used to determine coding consistency, achieving an 82% match.findings: the study identifies seven key factors influencing the success or failure of resilience in iranian startup teams, encompassing 20 underlying concepts. these factors are categorized within a paradigmatic model as follows: - causal factors: individual and team-level factors; - contextual factors: political, economic, and social conditions, organizational practices, cultural influences, and collective resources; - intervening factors: organizational structure, group composition, task design, expectations, and communication; - strategies: agile leadership (maintaining performance and well-being) and resilience learning; - outcomes: team-based business resilience, including behavior management, strategic planning, learning, and cultural adaptation. additionally, the study highlights that technical expertise, specialized knowledge, and individual skills within a team significantly contribute to either success or failure. psychological attributes such as self-confidence, risk-taking, and a learning-oriented mindset in business were also identified as crucial elements in the startup resilience model.conclusion: the results indicate that while startup teams experience challenges and crises, these obstacles ultimately serve as learning opportunities, fostering positive experiences that enhance preparedness and resilience adaptability for future challenges.