مسئله‌های باز-پاسخ: پیوند‌دهنده دانش ریاضی و زندگی واقعی

پژوهش حاضر باهدف بررسی نقش سوال‌های باز-پاسخ در ایجاد پیوند بین دانش ریاضی و زندگی واقعیِ دانش‌آموزان پایه هشتم انجام گرفت. زمان اجرای این پژوهش، سال تحصیلی 1401-1400 بود و شرکت‌کنندگان، 10 دانش‌آموز پایه هشتمِ در یکی از شهرهای شمالی ایران بودند و نویسنده اول، معلم ریاضی‌شان بود. داده‌های پژوهش شامل حل مسئله انفرادی و گروهی دانش‌آموزان، مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته و مشاهده‌ها و یادداشت‌های بازتابی معلم/نویسنده اول بود. جمع‌آوری داده‌ها ازطریق برگه‌های حل مسئله‌های باز-پاسخ به‌صورت فردی و گروهی، یادداشت‌های نویسنده اول و مصاحبه‌های فردی انجام‌شد. در حل مسئله انفرادی، شرکت‌کنندگان به 10 سوال پاسخ دادند و برای حل مسئله گروهی، دانش‌آموزان چهارمسئله از بین آن 10 مسئله، به‌همراه یک مسئله زمینه‌مدار جدید را حل‌کردند که دراین مقاله، نتایج تجزیه‌وتحلیل پاسخ‌ها به سه‌مسئله، ارائه می‌گردد. مصاحبه‌ها بارضایت دانش‌آموزان، ضبط شنیداری شد. برای تحلیل داده‌ها، از پاسخ‌های دانش‌آموزان، متن پیاده شده مصاحبه‌ها و یادداشت‌های بازتابیِ پژوهشگران، استفاده شد. یافته‌ها نشان دادند که «زمینه»های زندگی واقعی، نقش با اهمیتی در مسئله‌های باز-پاسخ دارند و علاقه‌مندی دانش‌آموزان را برای حل آن‌ها، بیشتر می‌کند. همچنین تنوع راه‌حل‌ها و پاسخ‌ها، فرصتی برای درگیرکردن دانش‌آموزان با مسئله به‌وجود می‌آورد که کمک می‌کند تا میان دانش ریاضی و زندگی واقعیِ دانش‌آموزان، پیوند برقرار شود.

open-ended problems: connecting mathematics knowledge and real world

this study explores the role of open-ended problems in connecting school mathematics to students’ real-life contexts. conducted with ten grade 8 students in northern iran, the research employed a qualitative approach using individual and group problem-solving tasks, semi-structured interviews, and teacher reflections. students engaged with ten open-ended problems aligned with their curriculum, followed by collaborative solutions to selected problems, including a contextual task titled the farmer and his eggs. the analysis revealed that open-ended problems grounded in familiar, meaningful contexts increased student motivation and encouraged diverse solutions. these tasks allowed students to activate prior knowledge, employ various strategies, and engage in mathematical reasoning. importantly, contextualized open-ended problems bridged the gap between abstract mathematics and students’ everyday experiences, making learning more meaningful. the findings highlight the value of such tasks in promoting active participation, creativity, and deeper understanding in mathematics classrooms.