شبه‌عقرب‌های (‏arachnida: pseudoscorpionida‏) غارزی مناطق غربی ایران

راسته شبه‌عقرب‌ها بندپایانی با اندازه بدنی کوچک می‌باشند که در محیط‌های سربسته‌ای همچون غارها، زیر تنه درختان، ‏لابلای برگ‌ها، در مناطق بیابانی و در لانه پستانداران و پرندگان زندگی می‌کنند. تاکنون حدود 3450 گونه از این راسته در جهان ‏شناخته شده است که71 گونه از آن‌ها در ایران پراکنش دارند. به‌دلیل اطلاعات کم در مورد این گروه، در این مطالعه به بررسی ‏ریخت‌شناسی شبه‌عقرب‌های غارهای غرب ایران پرداخته شده است. تعداد 213 نمونه شبه‌عقرب به‌وسیله دست، قلم‌مو و یا پنس ‏ظریف از زیر سنگ‌، لابلای فضولات حیوانی و گوانو خفاش، درسطح زمین و روی دیواره 24 غار از استان‌های ایلام، لرستان و ‏کرمانشاه جمع‌آوری و در اتانول 75 درصد نگهداری گردیدند. ضمن عکس‌برداری، موقعیت جغرافیایی، ارتفاع از سطح دریا و برخی ‏فاکتورهای محیطی غارها اندازه‌گیری شد. جهت شناسایی و بررسی میکروسکوپی ویژگی‌های ریختی، اسلاید مناسب تهیه شد و ‏اندازه‌گیری‌ها با استفاده از نرم‌افزار ‏imagej‏ انجام گرفت. در مجموع تعداد 18 گونه متعلق به 14 جنس از هشت خانواده شبه‌عقرب ‏مورد شناسایی قرار گرفتند. خانواده ‏chernetidae‏ با 5 گونه متعلق به چهار جنس دارای بیش‌ترین تنوع بود که عمدتاً در گوانو خفاش ‏و در نواحی اندوژن و پاراهیپوژن غار واقع شده بودند. خانواده‌های ‏menthidae، ‏cheiridiidae‏ و ‏chthoniidae، نیز هر کدام با ‏یک جنس و یک گونه دارای کم‌ترین تعداد بودند. گونه ‏megachernes pavlovskyi‏ از خانواده ‏chernetidae‏ دارای بیش‌ترین ‏پراکنش در غارهای منطقه موردمطالعه بود. چون شبه‌عقرب‌ها نیازمند زیستگاهی با استتار مناسب، دمای متعادل، رطوبت مطلوب ‏و منابع غذایی کافی هستند، معمولاً در مناطق خشک، محیط غار را انتخاب نموده و از این طریق ارتباط مستقیم با بارندگی‌ها و ‏تغییرات آب‌وهوایی نداشته و تاثیرپذیری از دمای محیط و برخورد مستقیم تابش آفتاب در زیستگاه مذکور ندارند. این می‌تواند ‏سبب تنوع و فراوانی شبه‌عقرب‌های ساکن غار باشد‏.

cave-dwelling pseudoscorpions (arachnida: pseudoscorpionida) ‎of western iran

pseudoscorpiones are small arthropods that inhabit enclosed environments such as caves, under tree barks, in leaf litter, in desert zones, in nests of mammals and birds. approximately 3450 species belonging to this group have been identified so far, of which 71 are distributed in iran. due to a dearth of information regarding this group, the morphological study of cave pseudoscorpions located west of iran, has been investigated in current research. a total 213 pseudoscorpion specimens were collected by hand, brush, or fine tweezers from under rock, among animal dropping and bat guano, on the ground surface, and on the walls of 24 caves in ilam, lorestan and kermanshah provinces, and then preserved in 75% ethanol. while taking photos, the geographic location, altitude and some environmental factors of the caves were measured. to study the morphological characteristics, slides were made from the specimens, and measurements were done using the imagej software. a total of 18 species belonging to 14 genera from eight families were identified. the chernetidae family exhibited the greatest diversity, comprising of 5 species belonging to 4 genera. these species were predominantly found in bat guano; and in the endogenous and parahypopogen regions of the cave. the menthidae, cheiridiidae and chthoniidae families had the least diversity, each with one genus and one species. in the caves of the study area, the megachernes pavlovskyi species from the chernetidae family had the highest distribution. because pseudoscorpions require a habitat with suitable camouflage, stable temperature, optimal humidity, and sufficient food resources, they prefer the cave environment. they are not directly influenced by rainfall or climate changes, and they are influenced by the ambient temperature. this could possibly account for the variety and abundance of pseudoscorpions present in the cave.