بررسی رابطه سبک زندگی سلامت‌محور و انگ اجتماعی سالمندی با میزان ترس از کرونا در بین کارکنان بازنشسته دانشگاه علوم پزشکی تبریز

زمینه و هدف: با توجه به فزونی جمعیت سالمند در کشورها و نیز اهمیت سلامت این قشر از افراد جامعه و نیز اثر بالایی که شیوع بیماری کرونا بر سالمندان داشته است، پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه سبک زندگی سلامت‌محور و انگ اجتماعی سالمندی با میزان ترس از کرونا در بین کارکنان بازنشسته دانشگاه علوم پزشکی تبریز انجام شده است.روش: روش تحقیق توصیفی تبیینی از نوع پیمایشی و به لحاظ هدف، کاربردی است. جامعه آماری تحقیق حاضر مشتمل بر تمامی کارکنان بازنشسته دانشگاه علوم پزشکی تبریز (حدود 9742 نفر) است که با استفاده از فرمول کوکران، تعداد 410 نفر به‌عنوان حجم نمونه انتخاب شد. در این پژوهش روش نمونه‌گیری تصادفی ساده به کار گرفته شد. ابزار اندازه‌گیری در این تحقیق شامل سه پرسشنامه سبک زندگی سلامت‌محور واﮐﺮ و ﻫﻤﮑﺎران، پرسشنامه انگ اجتماعی (استیگما) کرونا و پرسشنامه ترس از کووید-19 ارسو و همکاران بوده است. جهت بررسی فرضیه‌های پژوهش نیز از نرم‌افزار spss v.22 استفاده شد.ملاحظات اخلاقی: اصول اخلاقی در این پژوهش رعایت گردیده است و هیچ‌گونه آسیب احتمالی برای آزمودنی‌ها وجود ندارد.یافته‌ها: یافته‌های دو متغیره تحقیق حاکی از آن بود که بین انگ اجتماعی سالمندی و ابعاد آن (تصورات قالبی، احساسات منفی و رفتارهای اجتنابی)، سبک زندگی سلامت‌محور و ابعاد آن (استفاده از توصیه‌های پزشکی، ورزش، آگاهی از وضعیت جسمانی، تغذیه سالم، سلامت روانی، مصرف الکل و دخانیات، مراقبت از خود، تغذیه مناسب و عادات خواب) با میزان ترس از کرونا در بین بازنشستگان رابطه معناداری وجود دارد که جهت این رابطه در انگ اجتماعی سالمندی، مستقیم و در سبک زندگی سلامت‌محور، معکوس است. یافته‌های مدل رگرسیونی ترس از کرونا نیز نشان داد که هر دو متغیر مستقل (سبک زندگی سلامت‌محور و انگ اجتماعی سالمندی) در مدل رگرسیونی مذکور به لحاظ آماری معنادار شدند و توانستند حدود 17 درصد از تغییرات متغیر وابسته (ترس از کرونا در میان بازنشستگان) را تبیین نمایند که تاثیر نسبی سبک زندگی سلامت‌محور بیش از انگ اجتماعی سالمندی بود.نتیجه‌گیری: این تحقیق نشان می‌دهد که بین سبک زندگی سلامت‌محور و انگ اجتماعی سالمندی با میزان ترس از کرونا در بین بازنشستگان دانشگاه علوم پزشکی تبریز، رابطه معناداری وجود دارد که نتایج این تحقیق می‌تواند برای کل کارکنان بازنشسته دانشگاه قابل تعمیم باشد. بر این اساس، ضروری است که برنامه‌ریزی و اقدامات لازم در جهت تقویت سبک زندگی سلامت‌محور و کاهش انگ اجتماعی سالمندی انجام گیرد تا در زمان فراگیری بیماری‌هایی مانند کووید 19، کاهش ترس از بیماری که خود، عامل بیماری‌های مختلف جسمی و روانی است، مد نظر سیاستگذاران نظام سلامت قرار گیرد.

investigating the relationship between health-oriented lifestyle and the social stigma of old age with the level of fear of corona among retired employees of tabriz university of medical sciences

background and aim: given the growing elderly population in countries, the importance of the health of this segment ofsociety, and the significant impact of the covid-19 pandemic on older adults, the present study was conducted to examinethe relationship between a health-oriented lifestyle and the social stigma of aging with the level of fear of covid-19among retired employees of tabriz university of medical sciences.methods: the research method is descriptive-explanatory of the survey type, and in terms of purpose, it is applied. thestatistical population of the present study includes all retired employees of tabriz university of medical sciences(approximately 9,742 individuals). using cochran's formula, a sample size of 410 individuals was selected. a simplerandom sampling method was employed in this study. the data collection tools included three questionnaires: the health-oriented lifestyle questionnaire by walker and colleagues, the coronavirus social stigma questionnaire and the fear ofcovid-19 questionnaire by ahorsu and colleagues. spss version 22 software was used to test the research hypotheses.ethical considerations: the ethical principles have been observed in this study, and there is no potential harm to theparticipants.results: the bivariate findings of the study indicated that there is a significant relationship between the social stigma of agingand its dimensions (stereotypical perceptions, negative emotions, and avoidant behaviors), as well as a health-oriented lifestyleand its dimensions (adherence to medical advice, physical activity, awareness of physical condition, healthy nutrition, mentalhealth, alcohol and tobacco consumption, self-care, proper nutrition, and sleep habits) with the level of fear of covid-19among retirees. the direction of this relationship is positive for the social stigma of aging and negative for the health-orientedlifestyle. the regression model results for fear of covid-19 also revealed that both independent variables (health-orientedlifestyle and social stigma of aging) were statistically significant in the model and together explained approximately 17% ofthe variance in the dependent variable (fear of covid-19 among retirees), with the relative impact of the health-orientedlifestyle being greater than that of the social stigma of aging.conclusion: this study demonstrates a significant relationship between a health-oriented lifestyle and the social stigma of agingwith the level of fear of covid-19 among retirees of tabriz university of medical sciences. the findings of this research can begeneralized to the entire population of retired university staff. accordingly, it is essential to implement planning and necessarymeasures to promote a health-oriented lifestyle and reduce the social stigma of aging. such efforts can help reduce fear during theoutbreak of diseases like covid-19- a fear that itself serves as a contributing factor to various physical and mental illnesses- andshould therefore be considered by health system policymakers.