کرامت انسان در اسلام، مبنای راهبرد حمایتی تبعیض مثبت در حقوق معلولان؛ الگوی حکمرانی مطلوب اسلامی

حکمرانی خوب، گفتمان نوینی است که بیشتر با مولفه‌هایی مانند قانونمندی، مشارکت، مسئولیت‌پذیری، حقوق شهروندی، و عدالت اجتماعی توصیف می‌شود. تامین و تضمین حقوق افراد دارای معلولیت ‌که ازجمله محروم‌ترین اقشار جوامع انسانی هستند‌ می‌تواند از مهم‌ترین شاخص‌های تضمین حقوق شهروندی، عدالت، و مسئولیت‌پذیری حکمرانی به‌شمار آید. در این مقاله تلاش کرده‌ایم با استفاده از روش توصیفی‌‌تحلیلی، ضمن تبیین مفهوم حکمرانی مطلوب، کرامت ذاتی انسان در جهان‌بینی اسلامی را به‌عنوان مبنای مشروعیت‌بخشی برای کاربست سازوکار تبعیض مثبت، به‌مثابه موثرترین راهبرد حمایتی در حقوق معلولان، بررسی کنیم و در پایان پیشنهادهایی را در راستای ارتقای حقوق این افراد در چارچوب حکمرانی مطلوب اسلامی در ایران ارائه کرده‌ایم. دراین‌راستا، پرسش اصلی پژوهش حاضر این است که «کاربست سازوکارهای حمایتی تبعیض مثبت در حقوق معلولان، به‌منظور تامین عدالت اجتماعی و تضمین حقوق شهروندی ‌که از مهم‌ترین شاخص‌های حکمرانی مطلوب اسلامی هستند بر چه مبنای مشروعیت‌بخشی استوار است؟» فرضیه اصلی مقاله حاضر این است که «کرامت ذاتی انسان، مبنای مشروعیت‌بخش سازوکار حمایتی تبعیض مثبت در اسلام است.

Human Dignity in Islam, the Basis of Supportive Strategy of Positive Discrimination for the Rights of the Disabled: A Model for Desirable Islamic Governance

Good governance is a new discourse characterized by some core elements such as rule of law, public participation, accountability, citizenship rights, and social justice. Establishing and guaranteeing the rights for the handicapped can be regarded as the most essential indicators being used to show how the citizenship rights, justice, and responsibility are secured by the government. Using a descriptiveanalytical method, this paper aims to explicate the notion of good governance and to examine the inherent dignity of human beings in the Islamic world view as the basic framework for justifying the positive discrimination as the most effective mechanism to protect the rights of the disabled. Finally, some suggestions are made to promote the rights of these individuals under the effective governance in Islamic Republic of Iran. The main question of this study was as follows: What are the bases of legitimization of the mechanism of supporting the disabled through positive discrimination to secure social justice and citizenship rights as the key elements of good Islamic governance? The main hypothesis of the study is that human dignity is the basis of legitimizing the supportive mechanism of positive discrimination in Islam.