مدرسه‌ آینده در ایران: روش نظریه زمینه‌ای

مدارس آینده از دغدغه‌های مهم نظام آموزشی است که نشان از وضعیت ناپایدار مدارس کنونی دارد. علیرغم انتقادات به نظام فعلی، به‌ویژه فرهنگ مدرسه، تصویری از مدرسه ‌آینده پیش رو قرار نگرفته است. این پژوهش با همین هدف به روش نظریه زمینه‌ای به دنبال تدوین مدل مدرسه ‌آینده است. روش پژوهش کیفی -استقرایی است و از روش نظریه زمینه‌ای استراوسکوربین استفاده شده است. ابزار گردآوری اطلاعات مصاحبه نیمه ساختمند که به سه روش کدگذاری باز محوری و انتخابی، تجزیه‌وتحلیل شد. مشارکت‌کنندگان متخصصان موضوعی در زمینه تعلیم و تربیت واجد شرایط ورود به مصاحبه بودند که از طریق نمونه‌گیری نظری تا 14 نفر به سطح اشباع داده‌ها رسید. نتایج با 22 مقوله کلی در قالب مدل پارادایمی شامل شرایط علی (توسعه و پذیرش فناوری، سیاست‌های مشارکتی، توسعه سرمایه‌ای، تاکتیک‌های نهادی تفکر آینده‌نگرانه) پدیده محوری (ایجاد مدرسه ‌آینده)، شرایط زمینه‌ساز (سیاست‌های یادگیری، سرمایه‌های اجتماعی، حساسیت فرهنگی هنری)، شرایط مداخله‌گر (گفتمان نمایشی، تنازع نهادهای قدرت، مدیریت تفاوت‌ها، وابستگی منابع) راهبردها (توسعه گفتمان خلاقیت، احیای رسالت مدرسه‌ای، پذیرش چند فرهنگ گرایی، بازآرایی محیطی، بازاندیشی آموزشی) و پیامدها (شفافیت عملکرد، شوق یادگیری، برون‌یابی، توسعه دانایی محوری) قرار گرفت. نتایج این پژوهش برای بازشناسی ضعف مدارس فعلی و زمینه‌سازی برای مدارس آینده مفید خواهد بود.

School of Future in Iran: Grounded Theory Method

Schools of Future are an important education system concern, indicating unstable situation in current schools. Despite criticism of the current system, especially school culture, there is no picture of the school ahead. For the same purpose, this research find to develop a school of future model using the Grounded Theory Method. The research method is qualitativeinductive and the GTM’s StraussCorbin has been used. Semistructured interview data collection tools that were analyzed and analyzed by three methods of open, axial and selective coding. Participants of the subject matter experts in the field of education were eligible to enter the interview, which reached the level of data saturation through theoretical sampling of up to 14 people. Outcomes with 22 general categories in the form of paradigmatic model including causal conditions (development and acceptance of technology, participatory policies, capital development, institutional tactics of future thinking), phenomenon (school of future creation), contextual conditions (learning policies, social capital, cultural and artistic sensitivity) intervening Conditions (Demonstration Discourse, Conflict of Power Institutions, Differences Management, Resource Dependence) Strategies (Development of Creative Discourse, Revival of School Mission, Acceptance of Multiculturalism, Environmental Reorientation, Educational Reconsideration) and Consequences (Transparency of Performance, Enthusiasm of Learning, Externalization, Development of knowledgebase). The results of this study will be useful for recognizing the weakness of current schools and paving the way for school of future.