تکوین بساک و دانه‌گرده در رقم bartlett و اثر دما بر جوانه‌زنی دانه‌گرده رقم‌های bartlett، نطنزی و درگزی در گلابی (pyrus communis l.)

گلابی اروپایی (pyrus communis l.) متعلق به خانواده rosaceae و زیر طایفهmaleae  است. به منظور توسعه دانش تکوین درباره این گونه، مراحل تکوین بساک و دانه‌گرده رقم bartlett آن با روش های رایج بافت‌شناسی مانند تثبیت در faa، آبگیری، قالب گیری با پارافین، برش‌گیری با میکروتوم و رنگ‌آمیزی دوگانه هماتوکسیلین - ائوزین بررسی شد. یافته ها نشان داد بساک‌ها دو خانه (بی تکا) و چهار کیسه‌گرده ای (تتراسپورانژ) است. الگوی نمو دیواره بساک از تیپ پایه (basic) پیروی می کند. سیتوکینز میکروسپورها از نوع همزمان و آرایش میکروسپورهای تتراد چهار وجهی (تتراهدرال) است. تاپتوم یک‌لایه ای، از نوع ترشحی و سلول‌های آن دو هسته ای است. دانه‌های گرده بالغ دو سلولی، tricolpate و تزئینات اگزین از نوع striate است. شکوفایی بساک درون گشا بوده و از طریق شکاف های طولی صورت می گیرد و دانه های گرده به صورت تکی monad آزاد می شوند. برای بررسی تاثیر دما بر جوانه‌زنی دانه‌های گرده از سه رقم bartlett، نطنزی و درگزی استفاده شد. افزایش دما سرعت جوانه‌زنی دانه‌های گرده را در هر سه رقم تسریع می کند. در دمای c°5، درصد جوانه‌زنی در تمامی ارقام به طور کلی پایین‌تر بود. در هر سه رقم، جوانه‌زنی دانه‌های گرده در زمان‌های صفر و 1 ساعت صفر بود. با افزایش زمان به‌ویژه زمان‌های 2 و 4 ساعت درصد جوانه‌زنی افزایش چشم‌گیری یافت، با این حال از زمان 4 ساعت به بعد درصد جوانه‌زنی در هر سه رقم مورد مطالعه افزایش ناچیزی نشان داد. دانه‌های گرده در دمای c°5، جوانه‌زنی کمتری نسبت به سایر دماها داشتند. این نتایج نشان می‌دهد که دمای c°5 برای جوانه‌زنی دانه‌های گرده این ارقام مناسب نیست و دمای c °25 برای همه ارقام دمای بهینه جوانه‌زنی است.

anther and pollen grain development in bartlett cultivar and the effect of temperature on pollen grain germination of bartlett, natanzi and dargazi cultivars in pear (pyrus communis l.)

european pear (pyrus communis l.) belonged to rosaceae family and maleae subfamily. to expand our knowledge about this species, the developmental stages of anthers and pollen grains of the bartlett cultivar were investigated with common histological methods such as fixation in faa, dehydration, embedding in paraffin, sectioning with a microtome, and hematoxylin-eosin staining. the findings showed that the anthers are bitheca and tetrasporangiate. the developmental pattern of the anther wall follows the basic type. cytokinesis of microspores is simultaneous, and the arrangement of microspores is tetrahedral. the tapetum is of glandular type with a single layer, and the tapetal cells are binucleate. mature pollen grains are two-celled, tricolpate, and exine sculpturing is striate. the anthesis of the anther is introse and takes place through longitudinal slits, and the pollen grains are released as monad. to investigate the effect of temperature on the germination of pollen grains, three cultivars bartlett, natanzi and dargazi were used. an increase in temperature accelerates the germination rate of pollen grains in all three cultivars. at 5°c, the germination percentage was generally lower in all cultivars. in all three cultivars, pollen grain germination was zero at both 0 and 1 hour. as time passed, particularly at 2 and 4 hours, the percentage of germination increased significantly. however, after 4 hours, the germination rate in all three cultivars showed only a slight increase. pollen grains at 5°c exhibited lower germination compared to other temperatures. these results indicate that 5°c is not a suitable temperature for pollen germination in these cultivars, while 25°c appears to be the optimal germination temperature for all cultivars.