تحلیل تطبیقی الگوهای بومی و طراحی معاصر در مسکن برون‌گرای ساری

اهداف: این پژوهش با توجه به اهمیت حفظ هویت معماری بومی در طراحی معاصر، به بررسی تطبیقی الگوهای بومی و طراحی معاصر در مسکن برون‌گرای شهر ساری می‌پردازد. هدف اصلی، شناسایی میزان تاثیرپذیری طراحی معاصر از معماری بومی و تحلیل معیارهایی همچون سازگاری اقلیمی، نورگیری طبیعی، استفاده از مصالح بومی، بهره‌گیری از فناوری‌های نوین و کاربردپذیری در طراحی مدرن است. بررسی چگونگی تطبیق این معیارها با نیازهای امروزی و الزامات زیست‌محیطی، از دیگر اهداف پژوهش محسوب می‌شود.روش‌ها: پژوهش حاضر از روش تحلیلی-مقایسه‌ای بهره گرفته و معیارهای کلیدی معماری بومی و معاصر را از طریق مطالعات میدانی، بررسی نمونه‌های موردی و تحلیل سلسله‌مراتبی (ahp) ارزیابی کرده است. داده‌ها از طریق مقایسه تطبیقی، بررسی نمونه‌های منتخب و وزن‌دهی شاخص‌ها تحلیل شده‌اند تا میزان تاثیرپذیری طراحی معاصر از الگوهای بومی مشخص شود.یافته‌ها: نتایج نشان می‌دهد که معماری بومی در معیارهایی مانند سازگاری اقلیمی، استفاده از مصالح بومی و حفظ هویت فرهنگی امتیاز بالاتری دارد، درحالی‌که معماری معاصر بیشتر بر انعطاف‌پذیری فضایی، نوآوری در فرم و عملکرد، و کاربردپذیری تاکید دارد. ترکیب این دو رویکرد می‌تواند به بهینه‌سازی مصرف انرژی، افزایش کیفیت آسایش، ارتقای پایداری مسکن و خلق فضاهای هماهنگ با فرهنگ بومی منجر شود.نتیجه‌گیری: معماری معاصر می‌تواند با الهام از اصول معماری بومی و بهره‌گیری از فناوری‌های نوین، طراحی پایدارتر و هماهنگ‌تری با شرایط اقلیمی و فرهنگی ایجاد کند. پیشنهاد می‌شود در طراحی مسکن‌های معاصر، بهره‌گیری از نور طبیعی، تهویه مناسب، استفاده بهینه از انرژی، مصالح بومی و حفظ هویت فرهنگی به‌عنوان اولویت‌های طراحی در نظر گرفته شوند. 

comparative analysis of vernacular patterns and contemporary design in outward-oriented housing of sari

aims: given the significance of preserving indigenous architectural identity in contemporary design, this study conducts a comparative analysis of vernacular and contemporary design patterns in extroverted housing in sari. the main objective is to assess the extent to which contemporary design is influenced by vernacular architecture. it focuses on key criteria such as climatic adaptability, natural lighting, use of local materials, integration of modern technologies, and functional applicability. the study also examines how these elements align with contemporary needs and environmental priorities.methods: this research adopts an analytical-comparative approach, evaluating vernacular and contemporary architecture through field observations, selected case studies, and the analytical hierarchy process (ahp). comparative analysis and weighted assessments are used to determine the influence of vernacular patterns on modern housing design.findings: the results show that vernacular architecture is strong in climatic responsiveness, use of local materials, and cultural identity. on the other hand, contemporary architecture emphasizes spatial flexibility, modern aesthetics, and functional efficiency. integrating both approaches can optimize energy use, enhance comfort, and create sustainable and culturally responsive housing.conclusion: contemporary housing can benefit significantly from vernacular principles when combined with modern technologies. designers are encouraged to consider natural lighting, ventilation, energy efficiency, local materials, and cultural identity preservation as essential components of sustainable housing design.