سنخ شناسی مسافران اماکن مذهبی ؛ زائر یا گردشگرمذهبی مطالعه موردی استان مازندران

زمینه و هدف: امروزه زیارت و گردشگری مذهبی ریشه در باورها و اعتقادات دینی و مذهبی دارد و به دلیل ویژگی‌های ساختاری و کارکردی توانسته است در متن گردشگری جهانی قرار گیرد و سهم قابل توجهی از گردشگری جهانی را به خود اختصاص دهد. استان مازندران نیز سالانه پذیرای گردشگران متعدد از اقصی نقاط کشور و جهان است. مازندران شامل 1312 بقعۀ متبرکه و 33 امام زادۀ معروف می‌باشد که به صنعت گردشگری مذهبی آن رونق خاصی بخشیده است و می‌تواند نقش مهمی در توسعه آن ایفا کند.روش شناسی: در تحقیق حاضر به سنخ شناسی مسافران مراجعه کننده به اماکن مذهبی براساس تئوری انگیزه‌های سفر بروک و هانر (1996) پرداخته شد. در ابتدا دو مفهوم زائر و گردشگر را با رویکردهای مختلف بررسی نمودیم و در ادامه با روش پیمایش، ابزار پرسش نامه، حجم نمونه 400 نفر با روش نمونه گیری خوشه‌ای، انگیزه‌های سفر مراجعه کنندگان را به اماکن مذهبی استان مازندران بررسی کردیم و داده‌های به دست آمده از طریق تکنیک آماری آزمون دوجمله ای تجزیه و تحلیل شدند.یافته ها: یافته‌ها نشان می‌دهد که اکثریت پاسخ گویان یعنی به میزان 65 درصد آن ها از سنخ گردشگر مذهبی و 35 درصد نیز از سنخ زائر می‌باشند.نتیجه گیری: نتایج به طور کلی حاکی از آن است که اکثریت مسافران اماکن مذهبی از سنخ گردشگر مذهبی بوده و هدف اصلی سفرشان انگیزه‌های مذهبی، احساسی، امکانات و شرایط می‌باشد.نوآوری و اصالت: تحقیق حاضر بستر گردشگری مذهبی را به عنوان ظرفیتی برای توسعۀ استان مطرح کرده است.

typology of religious travelers, pilgrims, and religious tourists: a case study of mazandaran province

context and purpose: mazandaran province receives numerous tourists from all over the country and the world annually. there are 1312 holy mausoleums and 33 famous shrines that provide a special boost to religious tourism and can play a role in the development of the area.design/methodology/approach: in this regard, in this study, the typology of passengers who travel to religious sites based on motivation theory, brooke and henry (1996) (physical, emotional, religious, historical, social interactions, self-actualization, conditions, and drift) is discussed. the first two groups of pilgrims and tourists were evaluated with different approaches and continued with the survey, questionnaire, a total of 400 patients with cluster sampling, travel motivations referring to the province’s religious sites were investigated. the binomial test data obtained through statistical techniques (binomial test) were analyzed.findings: the findings show that the majority of the respondents, i.e., 65% of them, are religious tourists, and 35% are pilgrims.conclusion: the results generally show that the majority of passengers’ religious places of the kind of religious tourism and the main purpose of their journey is religiously motivated, emotional, facilities, and conditions.originality/value: the current research has proposed the religious tourism platform as a capacity for the development of the province.