تحلیل شبکه‌ مقاصد گردشگری: نقشه راهی از منظر کتاب‌سنجی

زمینه و هدف: پژوهش حاضر قصد دارد با استفاده از تکنیک‌های کتاب‌سنجی و مصورسازی، ضمن ارائۀ تصویری از تکامل حوزۀ تحلیل شبکۀ مقاصد گردشگری، روندهای پژوهشی آیندۀ آن را شناسایی کند.روش شناسی: این پژوهش با استفاده از رویکرد مرور ادبیات نظام‌مند و استفاده از ابزارهای کتاب‌سنجی vosviewer و citespace، به تجزیه‌وتحلیل شبکه و تجسم داده های کتاب‌سنجی استخراج شده از پایگاه‌داده اسکوپوس در بازۀ زمانی 2006 تا 2024 به شناسایی روندها و شکاف‌های پژوهشی حوزۀ تحلیل شبکۀ مقاصد گردشگری پرداخته است.یافته‌ها: تعداد مقاله های چاپ شده در دهۀ گذشته به اوج خود رسیده است و نویسندگانی مانند «شی و باجو» بیشترین تعداد استناد را دریافت کرده‌اند. همچنین، توجه مفاهیمی مانند برنامه ریزی فضایی برای مقاصد گردشگری و توسعۀ گردشگری، نشان‌دهندۀ روند رو به ‌رشد توجه پژوهشگران به‌سوی موضوع های مرتبط با توسعۀ پایدار و مدیریت کارآمد فضاهای گردشگری است.نتیجه‌گیری و پیشنهاد: با توجه ‌به یافته‌های این پژوهش، نیاز به تقویت همکاری‌های بین‌المللی و بین‌رشته‌ای بیش از هر زمان دیگری احساس می‌شود. پیشنهاد می‌شود پژوهشگران این حوزه بر موضوع هایی مانند مطالعۀ کاربرد مدل‌های تحلیل شبکه‌ای گوناگون و تحلیل سازمان‌های فضایی مقاصد گردشگری برای افزایش پویایی فعالیت‌ها در مقاصد گردشگری تمرکز کنند.نوآوری و اصالت: این پژوهش نخستین تلاش برای انجام یک تحلیل کتاب‌سنجی از پژوهش‌های مربوط به تجزیه‌وتحلیل شبکه ای از مقاصد گردشگری است.

network analysis of tourism destinations: a bibliometric roadmap

context and purpose: this study employs bibliometric and visualization techniques to identify future research trends in tourism destination network analysis and provide a picture of the evolution of this field.design/methodology/approach: this research employs a systematic literature review approach, coupled with bibliometric tools such as vosviewer and citespace, to analyze network structures and visualize bibliometric data extracted from the scopus database from 2007 to 2024. the study aims to identify trends and research gaps in destination network analysis.findings: the number of published articles has reached its peak over the past decade, with authors such as shi and bajjo receiving the highest number of citations. additionally, concepts such as spatial planning for tourism destinations and sustainable tourism development have garnered increasing attention, indicating a growing trend among researchers toward issues related to sustainable development and effective management of tourism spaces.conclusion: in light of this research’s findings, the need to strengthen international and interdisciplinary collaborations is more keenly felt than ever before. it is recommended that researchers in this field focus on topics such as studying the application of various network analysis models and analyzing the spatial organizations of tourism destinations to enhance the dynamism of activities in tourism destinations.originality/value: this research represents the inaugural endeavor to conduct a bibliometric analysis of studies pertaining to network analysis of tourism destinations.