تحولات دولت- ملت در پرتو پیشرفت‌های فناوری اطلاعات: آینده‌های بدیل

نهاد حاکمیت، یکی از مهم‌ترین نهادهای تاثیرگذار در راهبردهای اقتصادی هر کشوری است. نهادی که امروز در عرصه روابط بین‌الملل با لفظ دولت- ملت از آن یاد می‌شود. پدیده اجتماعی دولت در طول تاریخ از عهد باستان تاکنون همواره متناسب با تغییرات و تحولات اجتماعی تغییر یافته است، از این‌رو، تغییر آن در آینده نیز دور از انتظار نیست. به‌ویژه با توجه به تغییرات و تحولات گسترده‌ای که فناوری اطلاعات، ارتباطات و به‌موازات آن شکل‌گیری فرایند جهانی‌شدن به وجود آورده، تغییر مفهوم دولت- ملت متناسب با این تغییرات به نظر اجتناب‌ناپذیر می‌رسد. این تغییرات به‌گونه‌ای با سرعت و عمق زیاد در حال وقوع می‌باشد که ممکن است باعث گسستگی در روابط نهادی و اجتماعی و حتی دگردیسی کامل تسلط حاکمیت بر راهبردهای اقتصادی و سیاسی کشورها شود. پرداختن به این موضوع از آن‌جهت حائز اهمیت است که اگر دولت- ملت در آینده دستخوش تغییر مفهومی یا کارکردی شود، هر آینده‌نگاری با موضوع آینده کشورها و تحولات راهبردهای اقتصادی و سیاسی بدون در نظر گرفتن این تغییرات از اعتبار کافی برخوردار نخواهد بود. در این مقاله، با طرح تحولات دولت- ملت در پرتو پیشرفت‏های فناوری اطلاعات به‌عنوان گونه‌ای از تحولات کارکردی و مفهومی دولت-ملت در آینده، آینده‌های بدیل محتمل و تغییرات احتمالی در عناصر تشکیل‌دهنده دولت- ملت تبیین شده است.