الگوی مطلوب نرخ ارز، بخش تجارت خارجی و مقاوم‌سازی اقتصاد ایران

اتخاذ سیاست‌های مناسب برای کاهش کسری تجاری ازجمله اهداف و برنامه‏های اصلی سیاست‌گذاران اقتصادی در جهت مقاوم‌سازی اقتصاد ایران محسوب می‌شود. با این‌حال، ارتباط بخش تجارت خارجی با سیاست‌های ارزی بر پیچیدگی مطالعات مربوطه افزوده است. لذا شناسایی این ارتباط، تاثیر و تاثر میان آن‌ها، نحوه اتخاذ و تدوین سیاست‌های کلان اقتصادی را برای نیل به تعادل در بخش خارجی شفاف‏تر می‌کند. مقاله حاضر نیز باهدف شناخت روابط متقابل بین کسری بخش تجارت خارجی با الگوهای مختلف نرخ ارز در اقتصاد ایران درصدد است سازوکار اثرگذاری نظام ارزی بر کسری بخش تجارت خارجی را در بلندمدت و کوتاه‏مدت با بهره‏گیری از الگوی تصحیح خطای برداری ساختاری ((structural vecm طی سال‌های 93-1360 مورد بررسی قرار دهد. مقایسه نتایج، بیانگر یک ارتباط بلندمدت مستقیم و معنی‌دار بین نرخ ارز واقعی با تراز تجاری اقتصاد ایران طی دوره مورد بررسی است. همچنین نرخ ارز واقعی در مقایسه با نرخ‌های ارز رسمی و بازار آزاد بیشترین اثرگذاری را بر بهبود (کسری) تراز تجاری اقتصاد ایران داشته است؛ به‌طوری‌که نرخ ارز واقعی در بلندمدت با ضریب 1.33 تراز تجاری را بهبود بخشیده و موجب مقاوم‌سازی اقتصاد ایران می‌شود.