تحلیل تطورات اذن خروج زن در ادوار مختلف فقه شیعی

در دورۀ معاصر، مسائل مربوط به حقوق و احکام زن و خانواده اهمیت بیشتری یافته و فقهای متاخر به تفصیل بیشتری به آن پرداخته‌اند. در زمینۀ حقوق اجتماعی و خانوادگی در آراء فقها، تفاوت‌هایی میان زن و مرد وجود داشته که گاه در ادوار مختلف،این فتاوا دستخوش تحولاتی گشته‌است. یکی از مسائل مهم که با حقوق اجتماعی سیاسی زن ارتباط تنگاتنگی دارد «لزوم اذن خروج زن» است. پژوهش حاضر با روش تحلیلی توصیفی، «تحولات فتاوای فقهای امامیه راجع به اذن خروج زن » را مورد تحلیل قرار داده‌ است. بررسی‌ها نشان می‌دهد که فتاوای اکثر علما در مسالۀ اذن خروج تا قبل از مواجهۀ با مدرنیته غالبا بسیار مختصر و با ادبیات یکسان بیان شده، و در مقابل پس از مواجهه مدرنیته و خصوصا هم‌زمان با پیروزی انقلاب اسلامی ایران با کثرت استفتائات در این مساله مواجهیم. ارتباط مساله اذن خروج با زمینه‌های اجتماعی سیاسی جوامع مسلمین، ارتباط آن با سبک زندگی زنان، لزوم توجه به موضوع‌شناسی در مسالۀ اذن خروج و ضرورت تبیین فقهی این مساله متناسب با الگوی حضور اجتماعی زنان از مهمترین یافته‌های پژوهش حاضر هستند.

analysis of the historical development ofwomen's permission to leave the house in various periods of shia jurisprudence

in the contemporary age, issues related to the rights and rulings of women and the family have become more important and later jurists have dealt with it in more detail. in the opinions of jurists, there have been differences between men and women in the social and family rights that sometimes in different periods, this opinions has undergone changes. one of the important issues related to women's rights is the need for a woman to leave the present study has analyzed the developments of the fatwas of the imami jurists regarding the permission of women to leave with a descriptive analytical method. studies show that the fatwas of most scholars on this issue before modernity are often very brief and expressed in the same literature, and in contrast after the modernity and especially at the same time with the victory of the islamic revolution in iran we face many question in this issue. relationship between this issue and socio political contexts of muslim societies and women's lifestyle, the need to pay attention to thematics and the need for a jurisprudential explanation of this issue in accordance with the pattern of women's social presence are the most important findings of this study.