منزلت وجودی- عدمی مصالح عبادات نسبت به احوال و معارف (با تکیه بر دیدگاه صدرالمتالّهین)

تعیین چرایی تشریع عبادات و نقش آنها در سایر شوون انسانی مجال برداشت‏هایی مانند مقصودیت بالذات، شان سلبی ویا منزلت ایجابی و اعدادی عبادات را فراهم می‏آورد. پژوهش حاضر درصدد پاسخ به این مساله است که در نگاه صدرالمتالّهین شیرازی عبادات در پیدایش، تکامل یا ظهور احوال و معارف انسان از چه منزلتی برخوردارند؟ هدف این تحقیق نیز کشف کارکردهای عبادات در این فرآیند است که با روش توصیفی- تحلیلی دنبال می‏شود. صدرا احکام را تابع ملاکات نفس‏الامری می‏داند و مقصود از تشریع احکام را رساندن نفعی عام و مصلحتی کلی به انسان‌ها می‏شمارد. براساس یافته‌های این پژوهش در تبیین رابطه‌ی میان اعمال، احوال و معارف باید وجود ملاکات واقعی برای عبادات را پذیرفت و بر تعامل میان شوون انسانی و فرآیند دو قوس‏ صعودی و نزولیِ سیر اختیاری انسان متمرکز شد. از نظر صدرا مقامات سه‏گانه مزبور رابطه‌ی طرفینی و چند جانبه دارند و کشف این رابطه از طریق شناخت حرکت تعاملی بین نفس و بدن و تبیین واقعیت جمعی و تشکیکی انسان میسّر است. توجه به رابطه تعاملی و تعاکس ایجابی- اعدادی میان نفس و بدن و تنازل و تصاعد یافتن مواطن هیات آن دو، نشان می‏دهد اعمال در قوس صعود شان عدمی، اعدادی و مقدمه‌ای و در قوس نزول شان وجودی و ثمری و ظهوری دارند.

existential-existential dignity of worship materialsin relation to conditions and knowledge (relying on the opinion of sadr al-mutallahin)

determining the reason for legislating worships and their role in other human affairs provides the opportunity for perceptions such as the intrinsic purpose, negative dignity or positive and preparatory dignity of worships. the present research is trying to answer this question that in the eyes of sadr al-mutalahin shirazi, what is the status of worship in the origin, evolution or emergence of human conditions and knowledge? the purpose of this research is to discover the functions of worship in this process, which is followed by descriptive-analytical method. sadra considers the rulings to be subject to the criteriaof self-determination and considers the purpose of legislating rulings to be to providegeneral benefit and general expediency to humans. based on the findings of thisresearch, in explaining the relationship between actions, circumstances and knowledge,the existence of real criteria for worship should be accepted and focused on theinteraction between human affairs and the process of the two ascending and descendingarcs of the voluntary course of man. according to sadra, the aforementioned threeauthorities have a bilateral and multilateral relationship, and discovering thisrelationship is possible through understanding the interactive movement between the soul and the body and explaining the collective reality of human beings. payingattention to the interactive relationship and the positive-preparatory interaction betweenthe soul and the body, and the concession and escalation of the citizen of the two, showsthat actions in the arc of ascent have non-existent, preparatory and preliminary status,and in the arc of descent, they have existential and fruitful status.