اعتبارسنجی و بررسی گفتمانی روایت «اِذَا الْتَقَى الْمُسْلِمَانِ بِسَیْفَیْهِمَا فَالْقَاتِلُ وَ الْمَقْتُولُ فِى النَّارِ»

درمصادررواییاهل‌سنت از «احنف بن قیس» چنین گزارش شده است که در امر نبرد برای کمک کردن به امام علی(علیه‌‌‎السلام) روانه شد؛ در میانه راه، «ابوبکره» وی را از این کار منصرف نموده و دلیل خود را مبتنی بر روایت نبوی «اِذَا الْتَقَى الْمُسْلِمَانِ بِسَیْفَیْهِمَا فَالْقَاتِلُ وَ الْمَقْتُولُ فِى النَّارِ» دانست. بازنشر حدیث نبوی در ماجرای یادشده به جنگ‌های امام علی(علیه‌‌‎السلام) و سیره تابناک و عصمت ایشان خدشه وارد کرده است، لذا بررسیواعتبارسنجیاینروایتامری  ضروریبهنظرمى‌رسد. بررسی‌ها نشان‌ می‌دهد حدیث نبوی «مقاتله میان دو مسلمان» در مصادر اهل سنت به صورت دقیق ضبط نشده، چه اینکه حذف قید «عَلَى غَیْرِ سُنَّهٍ» سبب تعارض با آیه «وَاِنْ طَائِفَتَانِ مِنَ الْمُوْمِنِینَ اقْتَتَلُوا..» و نیز تعارض با روایات تایید نبوی بر جنگ‌های امام علی(علیه‌‌‎السلام) و روایات «فِئَهُ الباغِیَهُ» شده است. همچنین تطبیق غیرعالمانه آن بر امیرمومنان از ناحیه افرادی چون ابوبکره که تحت تاثیر فضای گفتمانی موسوم به فتنه همزمان با قتل خلیفه سوم و دوران امامت ایشان قرار گرفتند، دیده می‌شود که از این طریق می‌توانستند حدیث نبوی مذکور را بهانه عدم بیعت و عدم یاری امیرمومنان در جنگ‌های ایشان وانمود کنند. هم چنان‌که این نقل تحریف یافته از حدیث نبوی و بازنشر آن در دوران امامت امام علی(علیه‌‌‎السلام) در فضای گفتمانی بنی‎‌امیه در کنار روایات برساخته مشابه، می‌توانست سیره آن امام همام را مخدوش جلوه دهد؛ بازنشر آن در سده‌های سوم هجری به بعد به ویژه در مصادر اهل سنت جای سوال دارد.

Validation of the Narration “When the Muslims meet their Swords, the Murderer and the Dead are in the Fire

In the sources of Ahl alSunnah narration, it is narrated from Ahnaf ibn Qays that he was going to help Imam Ali (as) in the battle, in the middle of the way, Abu Bakrah dissuaded him from doing so and based his reason on the Prophetic narration (hadith) said, When the Muslims meet their swords, then the murderer and the dead one in the fire.” The republishing of the Prophetic narration in the mentioned incident has damaged the wars of Imam Ali (as) and the radiant manners and infallibility of this Great Imam, so it seems necessary to examine and validate this narration. Studies show that the prophetic narration of the conflict between two Muslims in Sunni sources has not been accurately recorded, because the omission of the provision on nontradition of Prophet (‘ala qayr alsunnah) intentionally or inadvertently causes a conflict with the verse Whenever two factions of believers fall out with one another, its cause of the descent (’asbab alnozul), and the conflict with the prophetic narrations that has been confirmed by the wars of Imam Ali (AS) and the narrations of aggressor army (Fe’at Baqiah). Also, its unscientific application to Amir alMu’minin by people such as Abu Bakrah, who were influenced by the discourse space called Fitnah (sedition) at the same time as the assassination of the third caliph and his Imamate, can be seen as an excuse for not believing in Amir alMu’minin. In this way, they could pretend that the abovementioned prophetic narration was an excuse for the nonallegiance and lack of help of the Amir alMu’minin in their wars. Also, this distorted narration from the prophetic narration and its republishing during the Imamate of Imam Ali (as) in the discourse space of Bani Umayya along with similar narrations could have distorted the manners of that Great Imam, that republishing of this narration in the third centuries (AH) and after that especially in Sunni sources is questionable.