بررسی انتقادی دیدگاه بابا افضل‌الدین محمد مرقی کاشانی پیرامون حقیقت زمان و دهر

افضل‌الدین محمد مرقی کاشانی ازجمله فیلسوفان و شاعران قرن هفتم است. از وی رساله‌ها و کتب گوناگونی بر جای مانده است. مسئلۀ حقیقت زمان و چگونگی ارتباط آن با معنا و مفهوم دهر ازجمله‌ دیدگاه‌‌ها و رویکردهای قابل‌توجه و مهم او محسوب می‌شود. ارائۀ مفهوم درست و صحیحی از مسئلۀ زمان و دهر مهم‌ترین مسئلۀ این پژوهش محسوب می‌گردد. وی حقیقت زمان را تنها مختص مقولات عرضی دانسته و سعی نموده است که میان این حقیقت با مفهوم دهر پیوند برقرار نماید. نکتۀ مهمی که در دیدگاه وی دیده می‌شود، تفاوتی است که کاشانی میان دو مفهوم زمان و وقت بیان نموده است که ازسوی هیچ فیلسوفی بیان نشده است. کاشانی پیرامون معنای دهر تعابیرمختلف و گاه متضادی نسبت‌به حقیقت آن بیان نموده است. ازاین‌جهت معنای محصلی از مفهوم دهر در منظومۀ فکری وی یافت نشد. در این نوشتار سعی شده است که با بهره‌گیری از روش توصیفی‌کتابخانه‌ای، ابتدا دیدگاه کاشانی پیرامون این دو مفهوم به‌طور دقیق تبیین شود و در ادامه مورد تحلیل و بررسی قرار گیرد.

critical review of baba afzal al-din muhammad maraghi kashani’s view on the nature of time (zamān) and eternity (dahr)

afzal al-din muhammad maraghi kashani، a philosopher and poet of the seventh century ah، has left behind numerous treatises and books. his perspective on the nature of time and its relationship with the concept of eternity (dahr) is among his notable and significant contributions. providing a correct and precise understanding of the concepts of time and eternity is the primary concern of this research. kashani considers the nature of time to be exclusively associated with accidental categories and attempts to establish a connection between this nature and the concept of eternity. a significant point in his viewpoint is the distinction he makes between the concepts of time (zamān) and moment (waqt)، a distinction not articulated by other philosophers. kashani offers various and sometimes contradictory interpretations regarding the meaning of eternity، resulting in an absence of a definitive understanding of this concept within his intellectual framework. this article employs a descriptive-library method to first precisely elucidate kashani’s views on these two concepts and subsequently analyze and critique them.