واکاوی تطبیقی هجو و هزل در شعر سوزنی سمرقندی و ابن الرومی: تحلیلی از فرم و محتوا

ادبیات تطبیقی بر اساس مهمترین هدف خود می کوشد خاستگاه مهمترین اندیشه های بشری را بیابد و خویشاوندی و همپیوندی فرهنگ های انسانی را با وجود همه اختلافاتی که در نحوه بیان آنها وجود دارد، نشان دهد. در ادبیات معمولا از دو صناعت یا تمهید هزل و هجو به منظور تحقیر، تمسخر و پست و ناخوشا یند شمردن سوژه مورد توصیف، استفاده می کنند. شیوه به کارگیری این تمهید و مضامین به کار رفته در آن وجه دیگری از قرابت و همپیوندی این دو زبان را مشخص می کند. در ادبیات سنتی فارسی و عربی، سوزنی و ابن رومی به کاربرد گسترده این صناعت ادبی مشهورند. با توجه به تاثیر ادبیات عربی بر ادبیات فارسی و نگاه شاعران پارسی گو به مهارت های تکنیکی وبلاغی شاعران عرب، در این پژوهش کوشش می شود پیوندها، مشترکات و احیانا زاویه دید متفاوت این دو شاعر در مضمون پردازی و نحوه به کارگیری این اسلوب هنری از نظر فرم و محتوا بررسی شود. برای انجام تحقیق مقایسه تطبیقی هزل و هجو در شعر سوزنی سمرقندی و ابن الرومی، از روش شناسی خاصی استفاده میشود که می تواند به تحلیل و بررسی دقیق ویژگی ها، تفاوتها و شباهت های هزل و هجو در اشعار این دو شاعر کمک کند. در این تحقیق، ترکیب چند روش پژوهشی به کار می رود که شامل روش تحلیلی، تطبیقی و زبانی است. سوزنی و ابن رومی در پردازش هجو وهزل بیش از همه در جستجوی سازواری میان تصاویر ناسازگارند و بدین طریق زبان و تصاویر ساخته شده را برای مخاطب ناآشنا می سازند. تمهیدات ادبی پر کاربرد آنها اغلب یکسان است با این همه تکنیک ها و مضامین متفاوت و منحصر به فرد نیز در آثار آنها فراوان است که برآمده از عواملی چون نبوغ، سبک فردی، سنت های ادبی و شرا یط اجتماعی و محیطی خاص هر یک از آنهاست.