مطالعه جامعه شناختی علل و زمینه‌های بروز خشونت خانگی علیه زنان با تاکید بر سرمایه اجتماعی (مورد مطالعه: زنان متاهل شهر ایلام)

سرمایه اجتماعی هم در بعد ساختاری و هم در بعد شناختی بر خشونت علیه زنان تاثیرگذار است. ارتقای سطح سرمایه اجتماعی به­عنوان یکی از منابع در دسترس خانواده می‌تواند احتمال بروز خشونت خانگی علیه زنان را کاهش دهد. هدف این تحقیق بررسی جامعه شناختی رابطه سرمایه اجتماعی و خشونت شوهران علیه زنان در شهر ایلام است. روش تحقیق پیمایشی و جامعه آماری مورد مطالعه شامل تمام زنان متاهل 5015 ساله ساکن شهر ایلام بوده است که 382 نفر از این افراد به روش نمونه­گیری خوشه‌ای چند مرحله‌ای انتخاب شدند؛ اما    به­دلیل مخدوش بودن هفت پرسشنامه 375 مورد برای تحلیل نهایی برگزیده شد. برای سنجش خشونت علیه زنان از پرسشنامه استاندارد شده اشتروس و برای سنجش سرمایه اجتماعی از پرسشنامه خودساخته‌ای براساس تلفیق نظریه­های نان­لین و کلمن در پنج بعد سرمایه درونگروهی، برونگروهی و فراگروهی ساختاری و درونگروهی و برونگروهی شناختی استفاده شده است. برای سنجش پایایی پرسشنامه از آزمون آلفاکرونباخ و برای سنجش روایی نیز از ضریب کرویت بارتلت در تحلیل عاملی بهره گرفته شده است. نتایج ضریب همبستگی نشان می­دهد که بین خشونت شوهران علیه زنان و متغیرهای سرمایه درونگروهی، برونگروهی و فراگروهی ساختاری، درونگروهی و برونگروهی شناختی، قدرت زن در ساختار خانواده رابطه معکوس و معناداری وجود دارد. نتایج تحلیل رگرسیون نشان داد که متغیر سرمایه اجتماعی درونگروهی شناختی با بتای (290/.) بیشترین تاثیر و قدرت زن در ساختار خانواده با بتای (107/.) کمترین تاثیر را بر خشونت علیه زنان دارد. این شش متغیر توانست 4/87 درصد از واریانس متغیر وابسته را تبیین کنند.

A Sociological Study of the Causes and Backgrounds of Domestic Violence against Women with Emphasis on Social CapitalA Case Study of Married Women in Ilam, Iran

Social capital affects violence against women in both structural and cognitive dimensions. Promoting social capital as one of the resources available to the family can reduce the likelihood of domestic violence against women. The purpose of this study was to investigate the sociological relationship between social capital and husbands’ violence against wives in Ilam, Iran. To this end, the survey research method was utilized. The statistical population included all the married women aged 1550 years living in Ilam, Iran. A sample of 382 women was selected from among them using the multistage cluster sampling method, but due to the invalidity of 7 questionnaires, finally 375 were chosen for analysis. The Standardized Strauss Questionnaire was used to measure violence against women, and a researchermade questionnaire based on the integration of Nan Lin and Coleman’s theories in five dimensions of structural intragroup, intergroup and beyondgroup capital and cognitive intragroup and intergroup capital was used to measure social capital. To assess the reliability and validity of the questionnaire, Cronbach’s alpha test and CroitBartlett’s coefficient in factor analysis were used, respectively. The results of correlation coefficient indicated that there is a significant inverse significant relationship between husbands’ violence against wives and the variables structural intragroup, intergroup and beyondgroup capital, cognitive intragroup and intergroup capital and women’s power in family structure. The results of regression analysis showed that the variable cognitive intragroup social capital with beta .290 and the variable women’s power in family structure with beta .107 have the most and the least effect on violence against women, respectively. These six variables accounted for 87.4% of the variance of the dependent variable.