تحلیلی بر عوامل تاثیرگذار بر اقتصاد غیرقانونی در ایران

در یک تقسیم‌ بندی کلی، اقتصاد هر کشور را می توان به دو بخش قانونی و غیرقانونی تقسیم نمود. اقتصاد غیرقانونی دربرگیرنده‌ بسیاری از فعالیت‌هایی است که مورد تایید و قبول جامعه و مقامات دولتی و قضائی نمی‌باشند. با در نظر گرفتن این موضوع که اقتصاد غیرقانونی در عین ناآشکار بودن می تواند از پتانسیل سرمایه ‌ای بالائی برخوردار باشد که اگر چنین پتانسیلی به سمت اقتصاد قانونی سوق داده شود، می‌توان با اتکاء به قابلیت‌های جامعه در چارچوب قوانین حقوقی و همچنین بهره ‌گیری صحیح از منابع و عوامل تولید، حرکت به‌سمت رشد اقتصادی معقول و پایدار را تسریع و تسهیل نمود. در این راستا برای بررسی مدل تحقیق، ابتدا پایایی متغیرهای موجود را توسط آزمون دیکی فولر تعمیم یافته مورد بررسی قرار داده و سپس به کمک مدل خود توضیح برداری با وقفه‌ های گسترده  و الگوی تصحیح خطا حجم اقتصاد غیرقانونی بررسی شده و همچنین با به‌کارگیری آزمون جوهانسن جوسیلیوس بردارهای همگرایی را تعیین و اثر تکانه ‌های وارده بر بردارهای هم‌‏انباشتگی، بحث و تجزیه و تحلیل می‌شود. نتایج حاصله نشان می دهند که اقتصاد غیرقانونی در ایران تحت‌تاثیر متغیرهای رشد اقتصادی، محدودیت‌های تجاری، نرخ بیکاری، بار مالیاتی و شاخص قیمت مصرف کننده می باشد.

an analysis of the factors influencing the illegal economy in iran

in a classification, the economy of any country can be divided into two parts: legal and illegal. the illegal economy includes many activities that are not approved and accepted by society and government and judicial authorities. considering that the illegal economy, while being invisible, can have a high capital potential, if such potential is directed towards the legal economy, it is possible to accelerate and facilitate the movement towards reasonable and sustainable economic growth by relying on the capabilities of society within the framework of legal laws and also by the correct use of resources and factors of production. in this regard, first, the reliability of existing variables is examined by generalized fuller dicky test and then, using the ardl model, the error correction model (ecm) of the shadow economy volume model, and also with the application of the johansson-josilius test determines the convergence vectors, and then the effects of shocks and shocks on co-integration vectors are discussed and analyzed. the results show that shadow economy in iran is affected by economic growth variables, trade restrictions, unemployment rate, tax burden and consumer price index.