اصل سرزمینی در حقوق علائم تجاری: تضمین کنندۀ دارایی سازی مالکیت ‌معنوی

اصل سرزمینی بودن یکی از مبانی اساسی حقوق مالکیت فکری است. این اصل به کشورها اجازه می دهد قوانین مالکیت فکری خود را به‌گونه‌ای طراحی کنند که دستیابی به اهداف خاص اجتماعی را تسهیل کند. علائم تجاری جزء سرمایه های ملی یک کشور است که شامل علائم ثبت شده و علائم ثبت نشده و دسته سومی به نام علائم مشهور می‌باشند. اصل سرزمینی اساسی ترین توجیه حمایت از علائم تجاری ثبت شده است چراکه حمایت از این نوع علامت تابع قانون کشور محل ثبت است. درواقع سرزمینی بودن بنیادی ترین اصل در حمایت از این حقوق است، بدین معنی که علامت در محدوده سرزمینی که در آن ثبت شده است، حمایت می شود. مطابق با این اصل اگر علامتی در کشور (الف) به ثبت رسیده باشد و در کشور (ب) نقض شود چون در کشور (ب) علامت، موضوع ثبت و حمایت واقع نشده است درنتیجه باید گفت نقض حقی در کشور (ب) تحقق نیافته است. هرچند در راستای حمایت جهانی از علائم تجاری انتقاداتی بر این اصل وارد شده است ازجمله اینکه توسعه این اصل نقض حق در کشوری غیر از کشور محل ثبت را تسهیل می کند، بااین‌حال برخی معتقدند این اصل توانسته است مشارکت حقوق مالکیت فکری را در سیستم حقوق تجارت بین الملل از طریق کنوانسیون پاریس و موافقت‌نامه‌های بین المللی به‌خصوص موافقت‌نامه تریپس تامین نماید. این مقاله سعی در تحلیل و ارائه چارچوب این اصل دارد. همچنین مهم‌ترین استثنای وارد بر حمایت سرزمینی از علائم تجاری، حمایت از علائم مشهور است که حمایت از این دسته از علائم در اسناد بین المللی همچون کنوانسیون پاریس نیز پیش بینی شده است. این دسته از علائم، صرف‌نظر از ثبت یا عدم ثبت آن‌ها، در همه کشورهای عضو قابل حمایت حقوقی هستند.

Territorial principle in protection of trademarks: Ensuring social goals and dealing with intellectual property as an asset

Abstract The territorial principle is one of the fundamental basics of intellectual property rights. This principle allows countries to design the rules of their intellectual property in such a way to facilitate achieving particular social goals. Trademarks are among national capitals of a country including registered and unregistered signs and a third group called famous signs. The territorial principle is the most fundamental explanation in supporting registered trademarks because supporting this sign is according to the law of the country where it is registered. In fact, territoriality is the most basic principle in supporting these rights that is a symbol is supported in the limits of land where it has been registered. According to this principle, if a symbol has been registered in country (A) and is violated in country (B), since the symbol has not been registered and supported in country (B), as a result, no right has been violated in country (B). Although this principle has been criticized in supporting trademarks globally, for example the development of this principle, facilitates violating this right in a country except the country where it is registered, however, some believe that this principle has been able to supply the partnership of intellectual property rights in international trade law system through Paris Convention and international agreements specially TRIPS Agreement. This study tries to analyze and represent the framework of this principle. Also, the most important exception on supporting trademarks territorially is supporting famous signs that supporting this group of signs has been also predicted in international documents like Paris Convention. Regardless of registering or not registering them, this group of signs is legally supportable in all member countries.