ارزش گذاری آب های زیرزمینی در بهره برداری های کشاورزی مورد مطالعه برنجکاران شهرستان رامهرمزدر استان خوزستان

مقدمه: در حال حاضر بخش کشاورزی عمده ترین مصرف کننده آب زیرزمینی در این منطقه، در بین بخش های مختلف اقتصادی محسوب می گردد، که به دلیل بهره برداری بیش از حد از آب های زیرزمینی میزان افت سالانه سطح این آب ها قابل توجه است. بنابراین، محاسبه ارزش اقتصادی هر واحد آب و محاسبه اثر های جانبی برداشت بیش از حد از منابع آب اهمیت بالایی دارد. در این مطالعه، به تعیین ارزش اقتصادی آب، حد بهینه استفاده از نهاده آب و اثر تغییر سطح آب های زیرزمینی بر سطح رفاه اجتماعی تولیدکنندگان برنج شهرستان رامهرمز پرداخته می شود.روش: به این منظور ابتدا تابع تولید مناسب تخمین زده شد و با استفاده از آن ارزش اقتصادی آب و حد بهینه استفاده از نهاده آب تعیین گردید. آن گاه با تشکیل تابع سود یا رفاه اجتماعی، اثر تغییر در سطح آب های زیرزمینی بر مقدار رفاه اجتماعی تولیدکنندگان تعیین شد.یافته ها: نتایج این تحقیق نشان می دهد که ارزش اقتصادی آب در منطقه مورد مطالعه به ازای هر مترمکعب 649.54 ریال است. به طوری که ارزش اقتصادی هر واحد آب بیش از هزینه استخراج هر واحد آن است که این اختلاف منجر به برداشت بی رویه از آب های زیرزمینی و کاهش سطح آب های زیرزمینی و در نهایت کاهش رفاه تولیدکنندگان برنج می گردد. به طوری که اگر سطح آب های زیرزمینی 0.81 متر کاهش یابد، از سود اجتماعی بهره برداران 1110257.61 ریال کاسته می شود.نتیجه گیری: این مطالعه پیشنهاد می کند که علاوه بر سیاست های قیمتی، از راه حل های غیر قیمتی مانند اعمال محدودیت هایی بر میزان استخراج آب، در جهت حفظ سفره های آب زیرزمینی استفاده گردد.