ارزیابی پتانسیل‌های اکوتوریستی منطقه بش‌قارداش بجنورد با استفاده از مدل SWOT

اکوتوریسم، به طور عمده بر منابع و جاذبه‌هایی استوار است که محیط طبیعی در اختیار گردشگر قرار می‌دهد که بهره‌گیری از آن علاوه بر نیازمندی به امکانات و شرایط مناسب مستلزم حفاظت از منابع طبیعی است، این امر از طریق تعیین پتانسیل محیط زیست طبیعی برای جذب گردشگران قابل تحقق است. مقاله حاضر با تکیه بر پژوهش انجام شده با مدل swot، قابلیّت و محدودیّت‌های عوارض ژیومورفولوژیکی موثر بر اکوتوریسم در منطقه بش‌قارداش از توابع بخش مرکزی شهرستان بجنورد را بررسی و تحلیل کرده است. جهت ارزیابی و تحلیل پتانسیل‌ها و تنگناهای توسعه اکوتوریسم در منطقه بش‌قارداش و به منظور دستیابی به راهبردهای کلّی توسعه گردشگری در محدوده مطالعاتی، با طبقه‌بندی ساختارهای مربوطه، با استفاده از مدل swot راهبردهای تلفیقی استخراج شد. ضمن تهیه نقشه ژیومورفولوژی منطقه با نرم‌افزار ilwis با استفاده از این مدل نقاط قوّت، ضعف، فرصت‌ها و تهدیدهای آن تعیین و اولویّت‌بندی شده است. مجموع امتیاز وزنی نقاط قوّت منطقه برابر با 995/3 بدست آمده است. حال آنکه مجموع امتیاز وزنی نقاط ضعف منطقه 53/1 تعیین گردیده است. این نشانگر تاثیر برتر نقاط قوّت منطقه بش‌قارداش در میان عوامل داخلی است. از سوی دیگر مجموع امتیاز وزنی فرصت‌ها و تهدیدهای منطقه به ترتیب برابر با 89/2 و 11/1 محاسبه شده است. برتری امتیازهای مربوط به فرصت‌های گردشگری و نقاط قوّت داخلی مانند جاذبه‌های اکوتوریستی ممتاز و تنوع چشم‌اندازهای طبیعی و بکر در سطح منطقه، حاکی از وجود شرایط بسیار مطلوب برای برگزاری تورهای طبیعت گردی، انواع فعالیت‌های اکوتوریستی و توسعه گردشگری ماجراجویانه، ورزشی، درمانی، علمی، تابستانی و زمستانی در منطقه بش‌قارداش است. در حالی که فقدان زیرساختها، امکانات لازم، تبلیغات موثر، عدم سرمایه‌گذاری‌های مناسب و کمی‌توجّه به مناطق گردشگری کوهستانی و درّه‌ای به عنوان سرمایه‌های اکوتوریستی کشور در سطح کلان، از موانع توسعه اکوتوریسم پایدار در این منطقه هستند.