آنالیز ساختار ژنتیکی برخی از ارقام انارکشت شده در نقاط مختلف جهان با استفاده از آغازگر مولکولی ssr

انار (punica granatum l.) یکی از قدیمی‌ترین میوه‌های خوراکی است که دارای ارزش غذایی و خواص دارویی بالایی می‌باشد. مرکز پیدایش انار آسیای میانه، به ویژه بخش‎های از ایران، افغانستان و هند می‌باشد که از آن‌جا به دیگر نقاط جهان گسترش یافته است که نشان دهنده تنوع ژنتیکی گسترده و دامنه سازگاری بالای آن جهت کشت در شرایط اقلیمی مختلف است. به‎منظور بررسی روابط ژنتیکی موجود بین و درون جمعیت‎های ارقام انار از کشورهای ایران، افغانستان، ترکمنستان، سوریه، لبنان، هند، یمن و ایالت متحده آمریکا واقع در دو قاره آسیا و آمریکا از آغازگرssr  استفاده شد. در این مطالعه، شش آغازگر ریز ماهواره‎ای، 24 آلل چند شکل تولید کردند. برای هر مکان ژنی تعداد آلل‎ها از 3 تا 5 آلل با میانگین 4 آلل متغیر بود. محتوی اطلاعات چند شکلی مربوط به مکان‎های ژنی 0.28 تا 0.46 با میانگین 0.38 ارزیابی شد. نتایج شاخص تنوع نی، تجزیه و تحلیل هماهنگ اصلی و تجزیه واریانس مولکولی، حاکی از وجود تنوع در داخل ژنوتیپ‌های هر جمعیت بود. در بین ژنوتیپ‎های مورد مطالعه، ارقام ایرانی دارای تنوع ژنتیکی بالاتری نسبت به سایر جمعیت‌ها بودند. براساس نتایج تجزیه خوشه‏ای مشخص شد که تنوع جغرافیایی ژنوتیپ‏ها تا حدودی از تنوع ژنتیکی تبعیت می‏کند. براساس پژوهش حاضر آغازگر ssr توانست اطلاعات سودمندی را در ارتباط با روابط ژنتیکی ژنوتیپ‎های انار با منشاء مختلف ارائه دهد که می‎تواند در برنامه‎های به نژادی انار مانند برنامه‌های گزینش و هیبریداسیون جهت تهیه ارقام هیبرید و یا ترسیم نقشه‌های لینکاژی و همچنین توالی‌یابی باندهای اختصاصی و مدیریت کلکسیون‌های انار مفید واقع شود.

genetic structure analysis of some pomegranate cultivars (punica granatum l.) cultivated in different parts of the world by using ssr molecular marker.

pomegranate (punica granatum l.), one of the oldest cultivated fruits, is renowned for its high nutritional value and medicinal properties. originating from central asia, particularly regions of iran, afghanistan, and india, the pomegranate has spread globally, with its high genetic diversity enabling adaptation to varied climatic conditions. this study aimed to evaluate the genetic diversity and relationships among 50 pomegranate genotypes from eight countries—iran, afghanistan, turkmenistan, syria, lebanon, india, yemen, and the united states—spanning three continents (asia, europe, and north america) using simple sequence repeat (ssr) markers. six microsatellite markers were employed, yielding 24 polymorphic loci. the number of alleles per locus ranged from 3 to 5, with an average of 4 alleles per primer pair. the polymorphic information content (pic) values of the ssr markers varied from 0.28 to 0.46, with an average of 0.38 per locus. analyses, including nei’s gene diversity index, principal coordinate analysis (pcoa), and analysis of molecular variance (amova), confirmed the presence of substantial genetic diversity within the genotypes of each population. these findings demonstrate the effectiveness of ssr markers in assessing genetic diversity, genotype identification, and dna fingerprinting of pomegranate genotypes from diverse geographic origins. this study provides valuable insights for pomegranate breeding programs and conservation strategies.